Palandöken’de yaşam: turizm ve geleneksel geçim iç içe
Erzurum’un Palandöken Kayak Merkezi sınırları içindeki Beri Piri Komu, turizm tesislerine komşu olmasına rağmen geleneksel hayatını sürdürüyor. Şehir merkezine yaklaşık 7 kilometre uzaklıktaki bu mahallede geçim büyük ölçüde hayvancılığa dayanıyor. Yaz aylarında yaklaşık 10 hane ikamet ederken, kışın bu sayı 4 haneye kadar düşüyor; kış aylarında yerleşimde yaklaşık 20 kişi kalıyor.
Mevsimsel düzen ve hayvancılığın etkileri:
Kom sakinleri, yazın hayvan sayılarını artırıyor; kış geldiğinde ise uzun süren soğuklar ve beslenme imkânlarının azalması nedeniyle sürüler küçültülüyor. Palandöken’in kısa yaz mevsimi ve uzun süren soğuk dönemi, yaşam ritmini belirliyor. Bölge halkı, karın ağır bastığı dönemlerde besleme ve barınma planlarını mevsime göre düzenliyor.
Ulaşım ve acil durum uygulamaları:
Kışın kayak pistleri ve yoğun kar nedeniyle yollar zaman zaman kapanıyor; buna rağmen teleferiklerin kullanımına imkan sağlanıyor. Acil durumlarda ise Jandarma Arama Kurtarma (JAK) ekipleri destek veriyor. Kom sakinleri zaman zaman araçlarını yakın otel civarına park edip yürüyerek yerleşime ulaşıyorlar. Ayrıca kar araçları ve snowtrack gibi ekipmanların hazır bulunması, acil müdahalelerde belirleyici oluyor.
Kom sakinlerinden 61 yaşındaki, 6 çocuk babası Kasım Seylan bölgedeki hayatı özetleyerek şunları söyledi: "Palandöken Beri Piri Komu’nda ikamet etmekteyim. Genellikle hayvancılıkla uğraşıyoruz. Herhangi bir sıkıntımız yok. Yazın zaten ulaşımımız çok rahat. Kışın da tabii ki kayak pistlerinden dolayı yolumuz kapalı olur ama teleferiklerle çıkarız. Artı olarak bir sıkıntımız oldu mu hemen Jandarma Arama Kurtarma (JAK) ekibinden telefon açıp onlardan destek alıyoruz. Bazen de arabamız oldu mu yukarıdaki otelin orada park edip yürüyoruz. Bizim kom kışın daha güzel. Burası turizm bölgesi çok memnunuz. Yani yerimizde bir sıkıntı yok. Beri Piri komunda yaşamaktan çok memnunuz. Şu anda komda 10 hane falan var. Kışın oldu mu tabii çocuklar falan okula gidiyor, yine bir 4-5 hane kalıyoruz. Kışın 20 kişi kalıyor. Yazın hayvanımız çok olur da şimdi tabii kışın biraz azaltıyoruz çünkü besleme imkânlarından biraz kış da uzun olduğu için biraz azaltıyoruz."
Seylan, Palandöken’in yalnızca üç ay yaz verdiğini, kalan ayların soğuk geçtiğini belirterek bölge insanının bu şartlara alışkın olduğunu ve devletten aldıkları desteğe güvendiklerini vurguladı. "Devlet hepimizin yanında. Allah devletin eksiğini vermesin" sözleri, kom sakinlerinin acil durumlarda sağlanan desteğe duyduğu güveni ortaya koyuyor.
Turizmle iç içe olan Beri Piri Komu örneği, modern tesislerin yanısıra kırsal geçim biçimlerinin nasıl varlığını sürdürdüğünü gösteriyor. Coğrafyanın ve iklimin belirlediği bu yaşam biçimi, bölge halkının dayanıklılığı ve kurumların desteğiyle devam ediyor.
ERZURUM’DA PALANDÖKEN KAYAK MERKEZİ SINIRLARI İÇERİSİNDE BULUNAN BERİ PİRİ KOMU’NDA, TURİZM TESİSLERİYLE İÇ İÇE GELENEKSEL YAŞAM DEVAM EDİYOR.
