Niksar'da Kemal İpekçi 60 yıldır ottan süpürge üretiyor
85 yaşındaki Kemal İpekçi, Tokat'ın Niksar ilçesinde yaklaşık 60 yıldır ottan el emeğiyle süpürge üretiyor. Evinin yanında bulunan küçük atölyesinde her sabah erken saatlerde çalışmaya başlayan İpekçi, geleneksel el sanatını yaşatmaya devam ediyor.
üretim ve yöntem
İpekçi, süpürgelerin tamamen el emeğiyle hazırlandığını, dalların tek tek ayrılıp dikkatle dizildiğini anlatıyor. Bir süpürgenin hazırlanması ortalama bir saat sürüyor. Eskiden günde 30 süpürge üretebildiğini, yaşın ilerlemesiyle bu sayının artık en fazla 10 olduğunu ifade ediyor. Mevcut toptan satış fiyatı yaklaşık 200 lira.
talep ve çırak eksikliği
Teknolojinin ilerlemesine rağmen doğal süpürgelere olan ilginin tamamen bitmediğini belirten İpekçi, "Köyde yaşayan da kentte yaşayan da ot süpürgeyi alıyor" diyor ve özellikle kapı önü, bahçe ve ev temizliğinde tercih edildiğini vurguluyor.
Mesleğin sürdürülebilirliğine dair en büyük endişesi ise çırak eksikliği. İpekçi, "Bu işi öğrenecek kimse yok. Gençler masa başında çalışıp hazır maaş almak istiyor. Bu mesleğe heves eden kalmadı. Biz bıraktıktan sonra bu iş de bitecek" diyerek usta-çırak zincirinin kopmasından kaygı duyduğunu ifade ediyor.
değerlendirme
Kemal İpekçi'nin yıllara dayanan ustalığı, yerel el sanatlarının hem ekonomik hem kültürel boyutunu ortaya koyuyor. Ustalığın nesilden nesile aktarılmaması, üretim kapasitesindeki düşüş ve gençlerin tercihleri, bu yerel üretim modelinin geleceğini tehdit ediyor. Atölye ölçeğindeki üretimin korunması, talep kadar çırak yetiştirme ve eğitim alanındaki yaklaşımlara da bağlı gözüküyor.
Kemal dede 60 yıldır geçimini ot süpürgeden sağlıyor
