Mirziyoyev'in Bişkek çağrısı:
Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te düzenlenen genişletilmiş Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) liderler zirvesinde, Avrasya bölgesinde iş birliğinin yeni bölünme çizgileri yaratmaması gerektiğini belirtti. Mirziyoyev, konuşmasında dünyanın dönüşüm sürecine işaret ederek Birleşmiş Milletlerin merkezi rolünün korunmasının önemine dikkat çekti ve bölgesel yapıların BM çabalarını tamamlaması gerektiğini söyledi.
ŞİÖ+ formatının önemi:
Mirziyoyev, platformun rolünü şu sözlerle özetledi: "Özbekistan, Avrasya bölgesinde açık ve karşılıklı yarar sağlayan iş birliğine açıktır. Biz, yeni bölünme çizgileri oluşturmayan, imkanlar alanını genişleten ve bölgesel projelerin birbiriyle rekabet etmediği, tersine birbirini tamamladığı çok kutupluluğu destekliyoruz." Lider, ŞİÖ+ formatının devletleri, bölgeleri ve kuruluşları ortak gündem etrafında birleştirebilme kapasitesine vurgu yaptı.
Odak alanları ve iş birliği önerileri:
Mirziyoyev, ŞİÖ+ platformunun sürdürülebilir kalkınma, yüksek teknolojilerin uygulanması, iklim değişikliğine uyum, insan sermayesinin geliştirilmesi, erişilebilir eğitim ve gençlerin desteklenmesi konularına odaklanmasını önerdi. Zirvede belirtildiği üzere, ülkeler arası temas noktalarının artmasının istikrar ve karşılıklı güveni güçlendireceği ifade edildi; Özbekistan ise ortak refah ve çok taraflı ortaklığın geliştirilmesine katkı sağlamaya hazır olduğunu teyit etti.
Diğer liderlerin değerlendirmeleri:
Tacikistan Cumhurbaşkanı İmamali Rahman, ŞİÖ+'yı örgütün artan itibarının göstergesi ve "önemli bir çok taraflı etkileşim alanı" olarak niteledi. Rahman, iklim, su kaynakları ve sürdürülebilir kalkınma alanlarındaki Duşanbe girişimlerine ve Duşanbe Çerçeve Programı önerisine dikkat çekti.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ise BM'nin kuruluş amacına atıfla uluslararası toplumun sorumluluklarına vurgu yaparak, Gazze'deki insani durum başta olmak üzere bölgede barış için çabaların sürmesi gerektiğini söyledi: "Uluslararası toplum, Filistin halkının acısına son vermeli ve onların barış hakkını tesis etmelidir." Şerif ayrıca terörizme karşı kolektif çaba çağrısında bulundu.
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, çok kutupluluğun oluşumunun jeopolitik gerilim, güven krizi ve küresel yönetim zayıflığına yol açtığı uyarısını yaparken, ülkesinin egemen eşitlik ve uluslararası hukukun üstünlüğü temelinde çok kutupluluğu desteklediğini ve BM'nin merkezî rolünün korunmasının önemini vurguladığını belirtti.
Genel olarak zirvede, ŞİÖ+ formatının bölgesel diyalogun derinleştirilmesi ve ortak gündemler etrafında iş birliğinin güçlendirilmesi için bir platform olarak görülmesi konusunda görüş birliği hakim oldu.
ÖZBEKİSTAN CUMHURBAŞKANI MİRZİYOYEV PROGRAMDA KONUŞMA YAPTI
