Omurga sağlığı için oturma düzenine dikkat:
Günümüz çalışma hayatında masa başında geçirilen uzun saatler, ergonomik olmayan ortamlar ve fiziksel aktivite eksikliği omurga sağlığını olumsuz etkiliyor. Memorial Antalya Hastanesi Beyin, Sinir, Omurga ve Omurilik Cerrahisi Bölümü’nden Prof. Dr. Mahmut Akyüz, masa başı çalışanlarda bel ve boyun ağrılarının artışına dikkat çekerek korunma ve tedavi yöntemlerini paylaştı.
Uzun oturmanın belirtileri ve uyarıcı işaretler:
Akyüz, omurga sorunlarının en sık ilk belirtisinin ağrı olduğunu; genetik yatkınlık, vücut ağırlığı, meslek, yaşam biçimi ve geçmiş yaralanmaların bu durumu etkilediğini vurguluyor. Başlangıçta aralıklı görülen ağrılar zamanla şiddetlenebilir ve kollara veya bacaklara yayılan elektrik çarpması benzeri hissiyat ortaya çıkabilir. Hastalık ilerledikçe karıncalanma, yanma, uyuşma ve güç kaybı gibi tablolar görülebilir.
Uzman, özellikle 6 aydan uzun süren, tekrarlayan veya geçmeyen kol ya da bacak ağrılarının omurga kireçlenmesi veya fıtık gibi yapıların habercisi olabileceğini; bu durumda vakit kaybetmeden değerlendirme gerektiğini belirtti. Ayrıca omurga kaynaklı ağrıların kimi zaman böbrek, safra kesesi, mide veya kalp kaynaklı ağrılarla karıştırılabildiğini; ani hareket, kas zorlanması ve travmanın da benzer yakınmalara yol açabileceğini söyledi. Tanı çoğunlukla uzman muayenesi ve gerekli radyolojik görüntülemeler ile konulabiliyor.
Korunma ve tedavi yaklaşımları:
Tedavide önceliğin koruyucu yöntemlerde olduğunu belirten Akyüz, risk faktörlerinin azaltılmasının hedeflendiğini aktarıyor. İlk basamakta ilaç tedavisi, istirahat ve kişiye özel fizik tedavi egzersizleri uygulanıyor. İlerleyen veya konservatif yöntemlere yanıt vermeyen olgularda mikrocerrahi yöntemlerden faydalanılabildiğini; yaklaşık 2 santimetrelik kesi ile yapılan müdahalelerin ardından hastaların genellikle aynı gün ayağa kalkabildiğini ve bir gün içinde taburcu edilebildiğini söyledi. Gerektiğinde üçüncü haftadan itibaren rehabilitasyon programlarının başlandığını ekledi.
Prof. Dr. Mahmut Akyüz, masa başında çalışanlara yönelik pratik önerilerini ise şöyle sıraladı: Dengeli ve doğal beslenme, vücut ağırlığının ideal aralıkta tutulması, sigaranın bırakılması; her saat başı kısa molalar verip basit germe hareketleri yapmak; haftada en az 3 gün yüzme veya omurgayı destekleyen hafif sporlar yapmak; kısa mesafelerde yürümeyi tercih etmek; düzenli sağlık kontrollerini aksatmamak; ağır yük kaldırmaktan ve ani zorlayıcı hareketlerden kaçınmak. Bu alışkanlıkların düzenli şekilde benimsenmesinin omurga sorunlarının sıklığını ve şiddetini azaltmada etkili olacağı vurgulandı.
WHO verilerine göre 2020'de dünya genelinde 619 milyon kişi bel ağrısından etkilenmiş olup, bu sayının 2050'ye kadar 843 milyona yükselmesi bekleniyor. Türkiye Sağlık Araştırması 2022 verileri ise 15 yaş ve üzeri bireylerde son 12 ay içinde bel bölgesi problemlerinin %24,6 ile en sık görülen sağlık sorunlarından biri olduğunu gösteriyor; bu veriler, masa başı yaşam tarzının yaygın sağlık etkilerini ortaya koyuyor.
BEYİN, SİNİR, OMURGA VE OMURİLİK CERRAHİSİ UZMANI PROF. DR. MAHMUT AKYÜZ
