TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Güney Marmara Şube Başkanı Mehmet Yıldız, 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nin 27’nci yıl dönümünde yaptığı açıklamada depremin yarattığı ağır bilanço ve alınması gereken önlemlere dikkat çekti. Resmi rakamlara göre 17 Ağustos 1999’da saat 03.02’de meydana gelen 7,4 büyüklüğündeki Marmara Depremi sonucunda 18 bin 373 kişi hayatını kaybetti, yaklaşık 50 bin kişi yaralandı ve 375 bin yapı hasar gördü.
depremden çıkarılan dersler:
Yıldız, depremin tek başına bir doğa olayı olduğunu ancak afete dönüşmesinin yanlış yer seçimi, plansız kentleşme, yapılaşma ve denetim eksiklikleri gibi insan kaynaklı etkenlerle bağlantılı olduğunu vurguladı. Türkiye’nin bir deprem ülkesi olduğu hatırlatılarak, afet risklerinin önceden belirlenmesi ve azaltılmasının hayati önemde olduğu belirtildi. Bu çerçevede kentlerin jeolojik yapısının ortaya çıkarılması, mikro bölgeleme çalışmalarının tamamlanması ile aktif faylar ve sıvılaşma başta olmak üzere tehlikelerin belirlenmesi gerektiği ifade edildi.
kentsel dönüşüm ve finansal destek çağrısı:
Kentsel dönüşümün yalnızca yapıların yenilenmesi anlamına gelmemesi, süreçlerde deprem tehlikesi, zemin sağlamlığı, yapı güvenliği ve toplumsal ihtiyaçların esas alınması gerektiği kaydedildi. Açıklamada, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen "Yarısı Bizden" kampanyasına atıf yapılarak İstanbul’da uygulanan finansal destek modelinin Güney Marmara’da yüksek riskli yapı stokuna sahip illerde de uygulanmasının önemi vurgulandı. Oda, Bursa, Yalova, Balıkesir ve Çanakkale illerinin öncelikli destek gerektirdiğini belirtti.
Yıldız, "Tek bir canımızı dahi kaybetmemek adına, muhtemel Marmara Depremi öncesi 1 birim maliyet ile ‘önlemek’ mi, yoksa afet sonrası 6 birim maliyet ‘ödemek’ mi?" diye sordu ve önlemenin ekonomik ve insani açıdan daha akılcı olduğunu söyledi.
Odanın talepleri arasında tüm yerleşimlerde mikro bölgeleme çalışmalarının tamamlanması, mevcut yapı stokunun risk önceliğine göre güvenli hale getirilmesi ve yapı ile zemin denetiminin güçlendirilmesi yer aldı. Ayrıca Afet, Acil Durum ve İklim Değişikliği Bakanlığı kurulması, afet hukuk sisteminin oluşturulması ve afet suçlarına yönelik daha ağır yaptırımlar uygulanması çağrısında bulunuldu.
Yıldız, açıklamasını afet sonrası yaraları sarmaya dayalı anlayıştan, afet öncesi riskleri azaltan bütünleşik afet yönetimine geçilmesi gerektiğini vurgulayarak bitirdi: "27 yıl geçti ancak hala doğa olaylarının afete dönüşmemesi için hazır değiliz. Kaybedecek bir 27 yılımız daha olmamalı."
TMMOB JEOLOJİ MÜHENDİSLERİ ODASI, 17 AĞUSTOS 1999 MARMARA DEPREMİ’NİN 27’NCİ YIL DÖNÜMÜNDE YAPTIĞI AÇIKLAMADA, DEPREM RİSKİNE KARŞI ÖNLEYİCİ ÇALIŞMALARIN ÖNEMİNE DİKKAT ÇEKEREK, "1 BİRİM MALİYET İLE ÖNLEMEK Mİ, YOKSA AFET SONRASI 6 BİRİM MALİYET ÖDEMEK Mİ?" SORUSUNU YÖNELTTİ.
