Marmara'da pina popülasyonunda artış ve korunma çağrısı
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Sarı, Marmara Denizi'nde bu yıl gözlemlenen bebek pina artışının umut verdiğini belirtti. Sarı, pina ve deniz çayırlarının Marmara için ekolojik önemine dikkat çekerek korunmaları gerektiğini vurguladı.
Gözlemler ve bulgular
Prof. Dr. Mustafa Sarı, Tuzla kıyılarındaki dalışta karşılaştığı sağlıklı pina popülasyonunun kendisini sevindirdiğini aktardı. Tuzla Yelken Kulübü kıyılarında, yoğun kentleşme ve sanayiye rağmen sağlam bireyler görüldüğünü belirten Sarı, bunun Marmara'da canlılığın devam ettiğine dair önemli bir gösterge olduğu değerlendirmesini yaptı.
Pina, Akdeniz'in endemik türü Pinna nobilis olarak saatte 6 litre suyu filtreleyerek temizliğe katkı sağlıyor. Prof. Sarı, 2016-2019 arasında Cebelitarık Boğazı ile Çanakkale Boğazı arasında görülen kitlesel ölümler sonrasında Marmara'nın pine son sığınaklardan biri haline geldiğini aktardı.
İzmit Körfezi girişinde Eskihisar Kalesi dibinde yapılan incelemede hem deniz çayırı hem de yoğun pina popülasyonuna rastlanmış, alanda neredeyse her metrekarede 3-4 pina bulunduğu kaydedilmiştir. Sarı, körfezde yürütülen temizleme çalışmalarının yaygınlaşması halinde deniz çayırlarının geri dönebileceğine işaret etti.
Pinaların ve deniz çayırlarının ekosistem hizmetleri
Prof. Dr. Mustafa Sarı, deniz çayırlarının 1 metrekaresinin günde 10 litreden fazla oksijen ürettiğini belirterek, çayırların yavru balıklar ve diğer deniz canlıları için saklanma, beslenme, barınma ve üreme alanı sağladığını vurguladı. Sarı ayrıca çayırların karbon tutma, suyu berraklaştırma ve kıyı erozyonunu önleme işlevlerine dikkat çekti.
Sarı, dünyada deniz çayırı kaybının hızına işaret ederek, her saat 2 futbol sahası büyüklüğünde deniz çayırının yok olduğunu hatırlattı ve çayırların korunmasının kıyı tahribini azaltmada etkili olacağını söyledi.
Koruma, eğitim ve altyapı önerileri
Prof. Sarı, pinaları korumak için bir dizi önlem önerdi: pinaların ve deniz çayırlarının zarar görmemesi için kıyı yönetiminde dikkat, tekne çapaları ve kıyı dolgularına karşı tedbir, ayrıca iklim değişimine bağlı baskılara karşı koruma. Sarı, pinalar hakkında bilinç artırmak amacıyla okullarda pinalar anlatılmalı ve sahil ile plajlara bilgilendirme panoları konulması gerektiğini vurguladı.
Eskihisar çevresinde devam eden yağmur suyu tahliye borusu inşaatına yönelik olarak da bu alana zarar vermemesi için gerekli önlemlerin acilen alınması gerektiği belirtildi. Sarı, pinanın ve deniz çayırlarının Marmara genelinde yayılmasının sağlanmasının önemine dikkat çekti.
Sonuç: Umut ve sorumluluk
Prof. Dr. Mustafa Sarı'nin gözlemleri, Marmara'da pina ve deniz çayırlarında yerel düzeyde olumlu sinyaller verdiğini gösteriyor. Ancak Sarı, bu umut verici tablonun sürdürülebilmesi için koruma, bilgilendirme ve altyapı önlemlerinin derhal hayata geçirilmesi gerektiğini yineliyor. Pinaların ve deniz çayırlarının yaşatılması, Marmara'nın ekolojik direncinin korunmasında kilit rol oynuyor.
BANDIRMA ONYEDİ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ DENİZCİLİK FAKÜLTESİ ÖĞRETİM ÜYESİ PROF. DR. MUSTAFA SARI, DENİZ ÇAYIRI VE PİNALARIN MARMARA İÇİN ÖNEMİNE İŞARET EDEREK, "PİNA, SON SIĞINAK MARMARA'DA CANLILIĞINI, SAĞLIKLI YAŞAMINI SÜRDÜRÜYOR. PİNALARI ÇOK AZ BİLİYORUZ. BİLMEK, TANIMAK KORUMANIN TEMELİ." DEDİ.
