Mark Rutte: NATO caydırıcılığı mutlak, saldırıya verilecek karşılık "yıkıcı" olacak
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, NATO’nun en yeni üyesi İsveç’te düzenlenen basın toplantısında ittifakın savunma kabiliyeti ve kararlılığının kesin olduğunu belirtti. Rutte, ziyaretini İsveç Başbakanı Ulf Kristersson ile birlikte Revinge’deki İsveç Sivil Savunma ve Mukavemet Ajansı merkezinde gerçekleştirdi. Açıklamasına, İsveç’in NATO’ya iki yıl önce katılmasına rağmen ittifakı güçlendirdiği vurgusuyla başladı.
Caydırıcılık ve doğu kanadına katkı
Rutte, İsveç ve Finlandiya’nın NATO’nun doğu kanadı ve kuzey bölgesindeki caydırıcılık ve savunma duruşuna önemli katkılar sağladığını belirtti. Bu katkının ittifakın genel savunma planları ve bölgesel dengeler açısından belirleyici olduğuna dikkat çekti.
"Herhangi biri saldıracak kadar aptalca davranırsa, buna vereceğimiz karşılık yıkıcı olur"
"Herhangi biri saldıracak kadar aptalca davranırsa, buna vereceğimiz karşılık yıkıcı olur" ifadesini kullanan Rutte, NATO’nun topraklarını ve müttefiklerini savunma konusundaki kararlılığını net biçimde ortaya koydu.
Ukrayna desteği: Hayır işi değil, ortak güvenliğe yatırım
Avrupa ülkelerinden sağlanan fonlarla ABD’den tedarik edilen silah ve ekipmanların Ukrayna’ya ulaştırılmasını kolaylaştıran Ukrayna’nın Öncelikli İhtiyaçlar Listesi (PURL) katkıları için İsveç’e teşekkür eden Rutte, "Ukrayna’yı desteklemek bir hayır işi değil, ortak güvenliğimize yapılan bir yatırımdır" sözleriyle diğer müttefikleri katkıya çağırdı.
İsveç, NATO Dışişleri Bakanları Toplantısı’na ev sahipliği yapacak
Rutte, NATO üyesi dışişleri bakanlarının Helsingborg’da toplanacağını ve toplantıda Ankara zirvesi için zemin hazırlanacağını belirtti. Gündemde savunma yatırımları, sanayi üretimi, kabiliyetler ve Ukrayna’ya desteğin devamı gibi konuların olacağını, Ankara’da somut ilerleme gösterilmesi gerektiğini vurguladı.
ABD’nin Avrupa’daki adımları ve müttefik tartışmaları
Basın toplantısında ABD’nin Avrupa’dan asker çekme hamleleri ve bunun ittifak içindeki tartışmalara etkisi sorulduğunda Rutte, demokrasi içinde tartışmanın olağan olduğunu söyledi: "Biz demokrasilerden oluşuyoruz ve tartışmayı severiz." Rutte, tartışmaların ardından müttefiklerin bir araya geldiğini ve büyük farkın bu olduğunu belirtti.
Avrupa'nın daha fazla sorumluluk üstlenmesi
Rutte, Avrupa ve Kanada’nın savunma harcamalarını artırdığını ve ittifakın tek bir müttefike aşırı bağımlı olmamasının hedeflendiğini ifade etti. ABD’nin nükleer şemsiye ve konvansiyonel katkılarını sürdüreceğini, ancak Avrupalıların adım adım kendi savunmalarında daha fazla sorumluluk üstleneceğini söyledi. Bu sürecin NATO’nun genel caydırıcılığını zayıflatmadan yürütüleceğini vurguladı.
İnsansız hava aracı ihlalleri ve NATO'nun hazırlığı
Rutte, son dönemdeki Rusya kaynaklı insansız hava aracı ihlallerine ilişkin soruya, NATO’nun her türlü ihtimale karşı her zaman hazırlıklı olduğunu belirterek cevap verdi. "Son birkaç gün içinde yaşananlar, tam olarak eğitimini yaptığımız ve hazırlandığımız şeylerdi. Her türlü tehdide karşı sakin, kararlı ve orantılı bir şekilde cevap veriyoruz" dedi ve "NATO, topraklarının her santimetresini savunmak için her zaman ihtiyaç duyulan yerde olacaktır" sözlerini tekrarladı.
Ukrayna’ya adil yük paylaşımı tartışması
Rutte, NATO içinde Ukrayna’ya sağlanan desteğin adil paylaşılmadığını savundu. GSYİH’nin yüzde 0,25’i oranında bir katkı teklifinde bulunduğunu, bunun oybirliğiyle kabul edilmeyeceğini ve yürürlüğe girmeyeceğini öngördüğünü fakat teklifin müttefikler arasında tartışmayı başlattığını söyledi. Rutte, sınırlı sayıda ülkenin kapasitesinin çok üstünde destek sağladığını vurguladı.
ABD adımları ve stratejik denge
Rutte, ABD’nin Avrupa’daki adımlarının planlı olduğunu ve NATO’nun kuvvet modeline katkılarının başka platformlarda da görüşülebileceğini belirtti. Rusya ile nüfus ve ekonomik karşılaştırmalarına atıfta bulunarak, Avrupa’nın tek bir ülkeye aşırı bağımlı olmaması gerektiğini söyledi: Rusya’nın 120-140 milyon nüfusu, Avrupa’nın 550-600 milyon nüfusu ve Rus ekonomisinin büyüklüğünün sadece Hollanda ile Belçika’nın ekonomilerinin toplamına denkliği vurgulandı. Bu dengenin yeniden kurulmasının, ABD’nin başka bölgelere yönelmesini kolaylaştıracağını ifade etti.
Ortak Sefer Gücü (JEF) ve NATO ilişkisi
İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, ülkesinin NATO’nun %5 savunma harcaması hedefine 2030’a kadar ulaşmayı öngördüğünü söyledi. Uluslararası basında NATO’nun yerini alacak bir "B planı" olarak söz edilen ve gerektiğinde NATO dışında faaliyet gösterebileceği iddia edilen "Ortak Sefer Gücü (JEF)" hakkında Kristersson, bunun NATO’ya alternatif olmadığını, daha hızlı karşılık verebilme amacıyla NATO içinde bir iş birliği mekanizması olduğunu belirtti. Kristersson, İsveç’in NATO’ya tam üye olmadan önce JEF’in parçası olduğunu hatırlattı.
Rutte ve Kristersson’un açıklamaları, Helsingborg’daki NATO Dışişleri Bakanları Toplantısı öncesinde ittifak içi dayanışma, savunma harcamaları ve Ukrayna’ya devam eden desteğin niteliği üzerine odaklanan bir gündemin işaretlerini veriyor.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, NATO'nun her müttefiki savunma kabiliyeti ve kararlılığının mutlak olduğunu vurgulayarak, "Herhangi biri saldıracak kadar aptalca davranırsa, buna vereceğimiz karşılık yıkıcı olur" dedi.
