Ratko Mladiç hayatını kaybetti:
Birleşmiş Milletler’in Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICTY) tarafından 2017'de Srebrenitsa soykırımından suçlu
Mahkeme kararları ve suçlamaların kapsamı:
Mladiç, Sırp Cumhuriyeti Ordusu (VRS) Genelkurmay Başkanı olarak 1992-1996 döneminde görev yaptı ve 1995'te Srebrenitsa’da binlerce Boşnak’ın sistematik katledilmesinden doğrudan sorumlu tutuldu. Mahkeme kararlarında, Srebrenitsa’da 8 binden fazla yetişkin ve çocuk yaştaki erkeğin öldürülmesi, Saraybosna’da sivillere yönelik saldırılar, cinayet, terör faaliyetleri, zorla yerinden etme ve insanlığa karşı işlenen diğer suçlar yer aldı.
ICTY tarafından 22 Kasım 2017'de verilen mahkumiyet kararının ardından, Uluslararası Ceza Mahkemeleri Rezidüel Mekanizması’nın Temyiz Dairesi 2021'de bu kararı ve müebbet hapis cezasını onadı. Davada delil olarak kullanılan kayıtlar arasında Mladiç’in kuşatma dönemindeki emirleri ve konuşmaları da yer aldı.
Srebrenitsa ve Saraybosna olaylarına ilişkin ifadeler:
Srebrenitsa’nın düşüşü sonrası kamuoyuna yansıyan ifadeler, Mladiç’in imajını şekillendirdi. Haberlerde yer alan söylemlerden biri olarak, Srebrenitsa sonrası kameralar karşısında "Türklerden intikam almanın zamanı geldi" sözleri aktarılırken; Saraybosna’daki hedeflere ilişkin emri mahkeme kayıtlarına şu şekilde yansımıştı: "Velesici ve Pofalici’yi vurun, orada fazla Sırp yaşamıyor".
Mahkeme dosyasında ayrıca Mladiç’in kuşatma döneminde sarf ettiği sözler de yer aldı: "Saraybosna’nın yakınlarından her geçtiğimde oraya uğrayıp yol üzerinde birini öldürüyorum. Türklerin üstesinden geliyorum. Onları kim takar".
Saklanma, tutuklanma ve sağlık talepleri:
Mladiç, savaşın ardından yaklaşık 15 yıl boyunca saklanmış, 2011'de Sırbistan’ın Zrenjanin kenti yakınlarındaki Lazarevo köyünde yakalanarak Lahey’e teslim edilmişti. Uzun yıllardır hasta olduğu belirtilen Mladiç için ailesi ve bazı Sırp yetkililer, son dönemlerinde tedavi amacıyla Sırbistan’ın başkenti Belgrad’a nakledilmesi talebinde bulundu.
Ancak son bir buçuk yıldır yatağa bağımlı olduğu ifade edilen Mladiç’in serbest bırakılması veya transferine yönelik talepler, Lahey’deki Uluslararası Ceza Mahkemeleri Rezidüel Mekanizması tarafından reddedildi. Bu kararlar, mahkeme süreçleri ve güvenlik gerekçeleri temel alınarak verilmişti.
Miras ve toplumdaki algı:
Tüm deliller ve eski Sırp askeri yetkililerin itiraflarına rağmen, Sırbistan ve Bosna Hersek’teki Sırp Cumhuriyeti entitesinde Mladiç’i kahraman olarak gören kesimler bulundu. Öte yandan, uluslararası toplum ve Bosna’daki mağdur topluluklar için Mladiç, Srebrenitsa başta olmak üzere savaş sırasında işlenen ağır suçların sembolü olarak kalmaya devam ediyor.
1942 doğumlu Mladiç’in ölümünün ardından, Lahey’deki cezaevinde geçen son yılları, mahkeme kararları ve kurban ailelerinin adalet arayışı haber gündeminde yer almaya devam edecek.
SREBRENİTSA SOYKIRIMINDAN SUÇLU BULUNAN BOSNALI SIRP ESKİ GENERAL RATKO MLADİÇ, HOLLANDA’NIN LAHEY KENTİNDE TUTUKLU BULUNDUĞU HAPİSHANEDE 84 YAŞINDA ÖLDÜ.
