Kuşadası'nda mavi ormanlar söyleşisi ve liman projesi
Aydın'ın Kuşadası ilçesinde düzenlenen "Mavi Ormanlar" söyleşisinin ardından aynı gün yapılan ÇED toplantısı, Kuşadası Limanı Kapasite Artışı ve Dip Tarama Projesi kapsamında planlanan 3. İskele tartışmasını yeniden gündeme taşıdı. Etkinlikte, denizel ekosistemlerin korunması ile kıyı topluluklarının sürdürülebilir gelir kaynaklarının dönüşümü üzerine değerlendirmeler yapıldı; ardından liman projesinin çevresel boyutları masaya yatırıldı.
Mavi Ormanlar söyleşisi ve öne çıkan noktalar:
EKODOSD Çarşamba Söyleşileri içinde gerçekleştirilen oturumun konuşmacısı, WWF-Türkiye Deniz ve Biyoçeşitlilik Uzmanı Ebru Çelik oldu. Çelik, Mavi Ormanlar Projesi kapsamında Dilek Yarımadası Milli Parkı özelinde yürütülen çalışmaları anlattı ve kıyı topluluklarının katılımıyla geliştirilen alternatif geçim modellerinin önemine dikkat çekti. Toplantıda özellikle deniz çayırları gibi mavi karbon ekosistemlerinin iklim değişikliğiyle mücadele, biyolojik çeşitliliğin korunması ve kıyı topluluklarının refahına katkıları üzerinde duruldu.
3. İskele projesinin boyutları ve belirsizlikler:
ÇED toplantısında proje sunumu yapıldı; projenin kapsamında 300 metre uzunluğunda ve 15 metre genişliğinde bir iskele inşa edilmesinin planlandığı, dip taramasının yaklaşık 51 dönüm alanda gerçekleştirileceği ve çalışmanın sonucunda yaklaşık 113 bin metrekare tarama malzemesi çıkarılacağı belirtildi. Toplantıya sivil toplum kuruluşları, siyasi parti temsilcileri ve şirket yetkilileri katıldı. Katılımcıların önemli bir kısmı, projenin Kuşadası'nın yaşanabilir kent kimliğini olumsuz etkileyebileceği ve çevresel riskler oluşturabileceği görüşünü iletti. Özellikle tarama sonucu ortaya çıkacak malzemenin nerede ve nasıl bertaraf edileceğine dair yeterli açıklama yapılamaması tartışmanın merkezinde yer aldı.
Dip taramasının ekosistemler üzerindeki muhtemel etkileri:
EKODOSD değerlendirmesi, projenin yalnızca inşaat boyutuyla değil, dip taramasının denizel ekosistemler üzerindeki olası etkileriyle birlikte ele alınması gerektiğini vurguladı. Dip taraması yapılacak bölgede Akdeniz'in önemli deniz çayırı türlerinden Posidonia oceanica bulunduğu bildirildi. Deniz çayırlarının birçok deniz canlısına beslenme, üreme ve barınma alanı sağladığı, ayrıca karbonu bünyelerinde ve sedimentlerde uzun süre depolayarak iklim mücadelesinde kritik rol oynadığına dikkat çekildi.
Dip taraması sırasında oluşabilecek bulanıklılık, sediment taşınımı ve sediment birikiminin suyun ışık geçirgenliğini azaltabileceği; bunun da sadece tarama yapılan bölgedeki değil, çevredeki deniz çayırlarının da zarar görmesine yol açabileceği ifade edildi. Bu tür etkilerin geri dönüşü olmayan ekolojik kayıplara neden olabileceği uyarısı yapıldı.
EKODOSD Başkanı Bahattin Sürücü proje hakkında şunları belirtti: Kuşadası’nın geleceği açısından ekonomik faaliyetler ile doğa koruma arasında bir denge kurulması zorunludur. Ancak bu denge, geri dönüşü olmayan ekolojik kayıplar oluşturabilecek etkilerin göz ardı edilmesiyle sağlanamaz. Özellikle deniz çayırları gibi hassas ve korunması gereken ekosistemlerin bulunduğu alanlarda, bilimsel veriler esas alınmalı; dip taramasının ve 3. İskele projesinin denizel ekosistem üzerindeki etkileri bütüncül olarak değerlendirilmeli, doğaya zarar verecek bu tür projelere izin verilmemelidir. Kuşadası’nın geleceği, denizinin ve kıyılarının geleceğinden ayrı düşünülemez.
Söyleşinin ardından Ebru Çelik katılımcıların sorularını yanıtladı ve kendisine, EKODOSD gönüllüsü ve Akdeniz Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü öğrencisi Elif Deniz Nur tarafından bir teşekkür belgesi takdim edildi.
ÇARŞAMBA SÖYLEŞİLERİ KAPSAMINDA BU HAFTANIN KONUĞU, WWF-TÜRKİYE DENİZ VE BİYOÇEŞİTLİLİK UZMANI EBRU ÇELİK OLDU.
