Kurtulmuş’un Roma konuşmasının ana vurguları
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, İtalya’nın başkenti Roma’da düzenlenen Avrupa Parlamento Başkanları Konferansı’nda kurallara dayalı uluslararası düzenin yeniden tesis edilmesi çağrısında bulundu. Kuruluş temelli düzenin, artan jeopolitik parçalanma ve güç siyaseti nedeniyle zayıfladığını ifade eden Kurtulmuş, mevcut mekanizmaların çatışmaları önlemede yetersiz kaldığını belirtti.
Konuşmasında Rusya-Ukrayna Savaşı’na ve Gazze’de üç yılı aşkın süredir süren gelişmelere dikkat çeken Kurtulmuş, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin yapısal sorunlarının uygulamada yarattığı çifte standartlara işaret etti. Kurtulmuş, uluslararası araçların ve kurumların işlevselliğinin ciddi erozyona uğradığını vurguladı.
Parlamenter diplomasi ve sorumluluk:
Kurtulmuş, parlamentoların sadece gelişmeleri izlemenin ötesinde yeni kuralların oluşturulması, tartışılması ve desteklenmesinde aktif rol oynaması gerektiğini söyledi. Halkın temsilcileri olarak parlamenterlerin erken uyarı, diyaloğun sürdürülmesi ve çatışmaların önlenmesine katkı sağlayacak en uygun konumda olduklarını vurguladı ve parlamenter diplomasinin geleneksel diplomasiyi tamamlayabileceğini belirtti.
Konuşmasında uluslararası hukukun sürekli ihlaline karşı sessiz kalınamayacağını kaydeden Kurtulmuş, cezasızlığın sürmesine izin veremeyiz mesajını verdi ve uluslararası toplumu hukuku korumaya yönelik somut adımlar atmaya çağırdı.
İsrail'e yönelik somut öneri ve Avrupa Konseyi vurgusu:
Kurtulmuş, Gazze’de yaşanan insani felaketi ve iddia edilen insan hakları ihlallerini hem siyasal hem de ahlaki bir sınav olarak nitelendirdi. Batı Şeria, Suriye ve Lübnan başta olmak üzere bölgedeki gerilimlerin devam ettiğine dikkat çekti.
Özellikle Avrupa Konseyi ve Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi’nin sahip olduğu parlamenter ve diplomatik araçların kullanılması gerektiğini söyleyen Kurtulmuş, Avrupa Konseyi’nin elindeki araçların; İsrail’in örgüt bünyesindeki gözlemci statüsünün askıya alınması da dahil olmak üzere mutlaka kullanılmasını önerdi. Parlamentoların eşgüdümlü eylemlerinin uluslararası hukuku korumaya yönelik çabaları güçlendirebileceğini ve bölgede adil, kalıcı bir barışa katkı sağlayabileceğini ifade etti.
COP31 daveti ve toplantıya ilişkin detaylar
Konferans katılımcılarına ayrıca bir duyuru yapan Kurtulmuş, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında 16 Kasım 2026 tarihinde Antalya’da gerçekleştirilecek COP31 Parlamenter Toplantısı’na TBMM ve Parlamentolar Arası Birlik (PAB) ortak ev sahipliğinde davet ettiklerini açıkladı.
Konuşma, salondakiler tarafından ilgiyle takip edildi; bazı ülke temsilcileri konuşma sonunda Kurtulmuş’u ayakta alkışladı.
Toplantıda Kurtulmuş’a Türkiye-İtalya Parlamentolar Arası Dostluk Grubu Genel Sekreteri AK Parti İstanbul Milletvekili Yahya Çelik, AKPM Türk Delegasyonu üyeleri AK Parti Konya Milletvekili Meryem Göka, AK Parti İstanbul Milletvekili Sena Nur Çelik Kanat, MHP Çankırı Milletvekili Pelin Yılık, İYİ Parti İstanbul Milletvekili Burak Akburak ile Türkiye’nin Roma Büyükelçisi Elif Çomoğlu Ülgen eşlik etti.
TBMM BAŞKANI NUMAN KURTULMUŞ, ULUSLARARASI TOPLUMUN, İSRAİL'İN FİLİSTİN'E YÖNELİK SALDIRGANLIĞI KARŞISINDA HUKUKUN SÜREKLİ İHLALİNE SESSİZ KALAMAYACAĞINI BELİRTEREK, "CEZASIZLIĞIN SÜRMESİNE İZİN VEREMEYİZ. ULUSLARARASI TOPLUMU, ULUSLARARASI HUKUKU KORUMAK ADINA SOMUT ADIMLAR ATMAYA ÇAĞIRIYORUZ" DEDİ.
