Konteynerde bulunan 1915 damgalı sedye tarihe emanet edildi
Antalya Büyükşehir Belediyesi'nde zabıta memuru olarak görev yapan İbrahim Uysal, Muratpaşa'da çöpe gitmek üzere evinden indiği sırada bir konteynerde tarihi bir eşya fark etti. İlk bakışta durumu anlamlandıramayan Uysal, sedyenin kollarında yer alan 1915 damgası, parçalanmış kumaşı, ahşap kolları ve el işçiliğini belli eden demir detayları görünce bunun bir askeri sedye olabileceğini düşündü.
Görseller gönderildi, uzun süren inceleme süreci başladı:
Uysal, sedyenin fotoğraflarını Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı'na iletti. Kurumun yürüttüğü değerlendirme ve danışma sürecinin ardından yaklaşık 3,5 ay süren araştırma neticesinde sedyenin birinci dünya savaşı dönemine ait askeri sedyelere benzer nitelikte olduğu tespit edildi. Yapılan ön incelemeler sonucu yetkililer sedyeyi muhafaza etmeleri gerektiğini belirtti.
Bağış ve korunma kararı:
Araştırmalar tamamlandıktan sonra sedye Çanakkale'ye götürülüp tescil edildi ve Çanakkale Savaş Müzesi'ndeki koleksiyona dahil edilmek üzere teslim alındı. Uysal, eseri müzeye bağışladığını belirterek, "Ben de böyle önemli bir tarihi, tarihe bağışlamak isterdim ve Çanakkale Savaş Müzemize bu nadide eseri bağışladım" dedi.
Uysal, sedyenin üzerinde yoğun kan lekeleri bulunduğunu, her iki tarafındaki kollarda da 1915 kabartmasının yer aldığını anlattı. "Üzerinde çok fazla kan lekeleri vardı, ayrıca araştıracaklarını söylediler. Bu anlamda da belki bir şehit kanı vardı üzerinde. Üzerinde şehit kanı olduğunu düşündüğümüz sedye ancak tarihe emanet edilebilirdi" sözleriyle buluşmanın duygusunu paylaştı.
Buluntuya ilişkin görüşmeler sırasında yetkililerin, yapılan karşılaştırmalarda benzer örneklerin dünyanın farklı müzelerinde araştırıldığını ve benzer nitelikte bir örneğin İngiltere'de bulunduğuna yönelik bilgi verdikleri de ifade edildi. Bu değerlendirmeler sonucunda sedye resmi olarak tescillenerek müzeye kazandırıldı.
Uysal, Muratpaşa Mahallesi'nin tarihsel dokusuna da dikkat çekti. Mahallenin mübadele döneminde Giritli göçmenlerin yoğun şekilde yer aldığı bir yerleşim olduğunu hatırlatan Uysal, "Belki de bir şehit vardı üzerinde, bunu tarihçiler daha iyi bilecektir" diyerek bulgunun yerel tarih ile ilişkisine işaret etti.
Sedyenin ahşap kolları, el işçiliğini gösteren dövme demirleri ve kumaşın yıpranmışlığı, objenin tarihsel değerini güçlendiren unsurlar olarak kayda geçti. Uysal ise buluşu için "Çok bir şey yapmadım, sadece vatandaşlık görevimi yaptım" ifadesini kullandı ve eserin korunmak üzere yetkililere teslim edilmesinden memnuniyet duyduğunu belirtti.
Olay, sıradan bir günlük eylemin beklenmedik bir tarihi mirasın açığa çıkmasına yol açabileceğini gösterirken, yerel yönetim ve müze işbirliğinin korunması gereken kültürel mirasların tespit edilmesinde belirleyici rol oynadığına dair bir örnek oluşturdu.
Çöpten tarih çıktı: Zabıta bulduğu '1915' damgalı askeri sedyeyi tarihe emanet etti
