İstilanın kaynağı ve etkileri:
Kahverengi kokarca böceği, ana vatanı Çin, Japonya ve Tayvan olan ve dünya çapında yayılan bir tür. Türkiye'de ilk kez 2017 yılında Artvin ve İstanbul'da tespit edilen bu böcek, saldığı koku ile aynı türden bireyleri çekerek hızlı çoğalabiliyor. Bitkilerde özellikle fındık başta olmak üzere yüzlerce türde verim ve kalite kaybına yol açıyor; üreticiler için ciddi bir ekonomik sorun oluşturuyor.
Son dönemde Sakarya'nın Ferizli ilçesi Bakırlı Mahallesi'nde yeniden yoğunlaşan popülasyon, evlerin duvarlarını ve ağaçları kaplayacak boyuta ulaşarak hem tarımsal üretimi hem de günlük hayatı olumsuz etkiledi.
Yerel tepkiler ve uygulanan yöntemler:
Mahalle sakinleri böcekleri kontrol altına almak için hem kimyasal ilaçlama hem de alternatif yöntemlere başvurdu. Vatandaşlar, bağ-bahçe ve ev çevresinde ilaçlama yapılmasının yanı sıra, kokarcaları avlaması ve tüketmesi amacıyla bakımını yaptıkları tavuk ve hindileri de sahaya sürdü. Mahalleli Ahmet Gezer, mahallede iki yöntemle mücadele ettiklerini belirterek, 'Kokarca böceği ile geçen sene beri mücadele ediyoruz. Bu sene bütün mahsulü çürüttüler. Fındığımızı çok ucuza veriyoruz; piyasa 180 lira diyor ama biz 80-90-120 liralara veriyoruz' dedi. Gezer, ayrıca 'Topyekûn mücadele edersek bunu yok edeceğiz. Bunun için 20-25 adet hindi aldım, tavuklarımda var ama hayvanlar bile doydu' ifadelerini kullandı.
İlaçlamanın sınırlılıkları ve biyolojik çabalar:
Bakırlı Mahalle Muhtarı Ali Rıza Durmuş, iki yıldır devam eden sorunun geçen yıldan daha da ağırlaştığını vurguladı: 'Böcekler bahçelerden çıktı ve barınak arıyorlar, bu sebepten bütün evleri sarmış durumdalar. Ankara’dan gelip samuray arıcığı saldılar ama bir faydasını göremedik.' Durmuş, kokarcanın Temmuz ayında yavruladığını ve 15 Ağustos'tan sonra fındığı çürüttüğünü belirterek, yapılan ilaçlamalara rağmen ürünlerini kurtaramadıklarını söyledi.
Mahalle sakini Mikail İzgi de durumu 'Ülke için ve Ferizli için çok sıkıntılı bir durum. Ciddi bir önlem alınması lazım' sözleriyle özetledi. Yerel nüfusun ortak talebi, ruhsatlı ve uygun kaynaklardan temin edilecek ilaçlarla toplu ve koordineli bir ilaçlama yapılması oldu.
Yetkililerin ve üreticilerin koordineli davranmaması halinde, bu tür yerel çözümler yetersiz kalabiliyor. Ferizli örneğinde görüldüğü gibi hem kimyasal hem de biyolojik yöntemlerin sınırlı etkisi, halkın kendi imkanlarıyla alternatif tedbirlere yönelmesine neden oluyor. Mahalle sakinleri, gelecek dönemde tekrar edecek nüfus patlamalarını önlemek için planlı, ilçe ve bölge ölçeğinde müdahale çağrısında bulunuyor.
EVLERİN DUVARLARINI VE AĞAÇLARI SARAN, TARIMA DA CİDDİ ZARAR VEREN BÖCEKLERE KARŞI VATANDAŞLAR, HEM İLAÇLA HEM DE BAKIMINI YAPTIKLARI TAVUK VE HİNDİ MÜCADELE ETMEYE ÇALIŞIYOR.
