Kıyamet Günü Saati gece yarısına 85 saniye kala güncellendi
Kıyamet Günü Saati, insanlığın nükleer felaket öncesindeki sembolik geri sayımı olarak güncellendi ve saat gün bitimine 85 saniye kala olarak ilan edildi. Karar, saatin kurucuları arasında Albert Einstein ve J. Robert Oppenheimer’ın da bulunduğu Bulletin of the Atomic Scientists dergisinin yönetim kurulunca alındı.
Güncellemenin gerekçeleri
Bilim insanları saatin daha ileri alınmasında bir dizi etmeni gerekçe olarak gösterdi. Bunlar arasında Rusya, Çin ve ABD’nin giderek saldırganlaşan tutumları, Ukrayna ve Orta Doğu’daki çatışmalar ile yapay zekaya ilişkin endişeler bulunuyor. Yapay zekanın askeri sistemlere kontrolsüz entegrasyonu, biyolojik tehditlerin kötüye kullanımı ve küresel dezenformasyon riskleri de kararın vurguladığı başlıca tehdit alanları arasında yer aldı.
Alexandra Bell'in değerlendirmesi
Bulletin of the Atomic Scientists dergisinin CEO’su Alexandra Bell, basına yaptığı açıklamada saatin küresel riskleri yansıttığını ve görülen durumun küresel liderlikte başarısızlık olduğunu belirtti. Bell, neo-emperyalizm ve Orwellvari yönetim eğilimlerinin saati gece yarısına yaklaştırdığını ifade etti ve 2025 itibarıyla nükleer riskler açısından olumlu bir gelişme olmadığını söyledi.
Mevcut jeopolitik riskler ve nükleer denemeler
Bell, Ukrayna’daki savaş, ABD ile İsrail’in İran’a yönelik eylemleri ve Hindistan ile Pakistan arasındaki çatışmaların risk oluşturduğunu; ayrıca Kore Yarımadası ve Tayvan’a ilişkin gerilimler ile ABD Başkanı Donald Trump dönemindeki artan tansiyondan söz etti. Metinde yer aldığı üzere, ABD ekim ayında ordusuna 30 yılı aşkın bir aradan sonra tekrar nükleer silah denemelerini başlatma talimatı vermişti.
Mevcut son nükleer anlaşma olan New START antlaşmasının 5 Şubat’ta sona ereceği belirtiliyor; Vladimir Putin, anlaşmanın hükümlerini bir yıl daha uzatmaya hazır olduklarını duyurmuştu. ABD Başkanı Trump ise bu teklife resmi bir yanıt vermemiş durumda.
Kıyamet Günü Saati'nin geçmişi
Kıyamet Günü Saati, 1947’de gece yarısına 7 dakika kala olarak belirlenmiş ve o tarihten bu yana sekiz kez geri, 18 kez ise ileri alınmıştı. Saatin gece yarısından en uzak olduğu nokta 1991’de 17 dakika ile kaydedilirken, en yakın olduğu nokta bugün, yani 85 saniye ile gerçekleşti. Bu müdahale, saatin son dört yıl içinde üçüncü kez gece yarısına yaklaştırılması anlamına geliyor.
Bilim insanlarının açıklaması, küresel işbirliği eksikliği ve artan güç rekabetinin riskleri azaltma kapasitesini zayıflattığına dikkat çekiyor; alınan karar, uluslararası düzeyde risklerin nasıl yönetileceğine dair önemli bir uyarı niteliği taşıyor.
KIYAMET GÜNÜ SAATİ GECE YARISINA BUGÜNE KADARKİ EN YAKIN KONUMDA
