Kırklareli'de bir atölye: kuşaktan kuşağa tutulan bir meslek
Yalçın Yelek, Kırklareli'de 60 yaşında bir ayakkabı ustası olarak, babasından miras kalan işi tam 43 yıldır sürdürüyor. Lise yıllarının ardından 1983'te mesleğe adım atan Yelek, babasının rahatsızlanmasıyla atölyeyi devraldığını ve o günden beri aynı özenle çalıştığını söylüyor.
mesleğe giriş hikâyesi:
Yelek, mesleğe başlamasını aile koşullarına bağlıyor. Babasının rahatsızlığı sonrası dükkânı kapatmamak için işe devam etmek zorunda kaldıklarını anlatıyor. "O yıllardan bugüne hâlâ devam ettiriyoruz" diyen usta, aynı atölyede nesiller boyu süren emeğin izlerini taşıdığını vurguluyor.
ustalık, üretim ve zorluklar:
Atölyede yalnızca onarım yapılmıyor; vitrininde sergilenen ayakkabıların çoğunu Yelek baştan sona kendi elleriyle üretiyor. Çizimi, modelini oluşturması, kalfalık ve ustalık süreçleri ile sayacı işini tek elden yürüttüğünü belirtiyor. Bu çok aşamalı üretim sürecini tek başına gerçekleştirdiğini söylüyor ve bu işi ustalık gerektiren bir sanat olarak nitelendiriyor.
Usta, mesleğin giderek unutulduğuna dikkat çekiyor: "Çırak bulamıyoruz. Daha doğrusu çocuklarımıza bile öğretmedik bu mesleği. Burası sadece tamirci değil. Vitrinde gördüğünüz ayakkabıların yapımı tek elden. Çizimi, modeli, kalfalığı, ustalığı, sayacılığı. Hepsi benim elimden çıkma. Bu iş ustalık işi. Benim gibi ustaları artık görmek çok zor" ifadelerini kullanıyor.
Yelek, gençlere çağrı yapıyor: "Gençlerimiz bu işi öğrensinler. Bu iş farklı bir meslek dalı." Ayrıca sektörün değişimine işaret ederek, "Şu anda ayakkabı sektöründe ayakkabılar emülsiyon. Delik kösele ayakkabı giyenlerin sayısı çok az" diye ekliyor. Bu tespit, el emeğiyle üretilen ayakkabıların ve geleneksel tekniklerin ne kadar nadirleştiğini gözler önüne seriyor.
Yılların deneyimini taşıyan atölye, hem tamir hem de üretimle ayakta kalmaya devam ediyor. 43 yıllık birikim ve el işçiliğiyle çalışan Yelek, mesleğin yaşatılması için yeni nesillere ihtiyaç olduğunu vurguluyor ve atölyesini sürdürmeye kararlı olduğunu belirtiyor.
KIRKLARELİ’NDE AYAKKABI TAMİRCİLİĞİ YAPAN YALÇIN YELEK, BABASINDAN MİRAS KALAN MESLEĞİ 45 YILDIR YAŞATIYOR.
