Milyonlarca işçi, memur ve emeklinin iki yıllık büyüme oranları açıklandı. Pek çok maaş da artış oranına bağlı olarak dalgalanıyor. Memurların maaşlarındaki artış, yaşlılık maaşlarından uzun vadeli bakım yardımlarına kadar pek çok ödemeyi etkileyecek. 2024 yılından itibaren maaş artışıyla birlikte emekli aylığının üst sınırı da yükseltilecek.
KIDEM TAZMİNATI TAVANI ARTIYOR
Merkez Bankası'nın enflasyon tahminlerine göre yıl sonu enflasyonunun yüzde 58 olması, memur maaş katsayısının yüzde 43 oranında artmasını sağlayacak. Bununla birlikte 23 bin 490 lira olan emekli ikramiyesinin üst sınırı da 33 bin 590 liraya çıkarılacak. Evde bakım maaşları 7 bin 290 liraya, 65 yaşındakilerin maaşı ise 3 bin 360 liraya çıkacak.
"Ocak ayında yüzde 43 maaş artışı bekleniyor"
Yaklaşık 6,5 milyon memur ile emeklinin ekonomik ve sosyal hakları 2024-2025 için belirlendi. Devlet Memurları Tahkim Kurulu, genel maaş artışlarının 2024 yılının ilk yarısında yüzde 15, 2025 yılının ikinci yarısında yüzde 10, 2025 yılının ilk yarısında yüzde 6 ve ikinci yarısında yüzde 5 oranında artırılmasına karar verdi. Memurlara yönelik maaş zammı aynı zamanda 65 yaş maaş artışlarını, engellilik yardımlarını ve evde bakımı da etkileyecek. Toplu sözleşmelerde 2024'ün ilk yarısında %15'lik bir artış belirlenerek enflasyon farklılıkları da eklendi. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Dairesi, enflasyon beklentilerinin önümüzdeki altı ayda en az yüzde 43 artması gerektiğini hesaplıyor.
Kıdem tazminatı alan bir çalışana ödenebilecek azami tutara 'Kıdem Tazminatı Limiti' deniyor. Bu sınır Ocak ve Temmuz aylarında artar. Bir çalışanın, özellikle de emekli olan bir çalışanın alabileceği azami kıdem tazminatı tutarı bu sınırın üzerinde hesaplanır.
Tavan arttıkça işçi tazminatı da artacak. İşçiler, her hizmet yılı için 30 günlük brüt ücret tutarında kıdem tazminatına, işçiler ise bir aylık brüt ücret (bir yıllık hizmet karşılığı) tutarında tazminat almaya hak kazanırlar. Brüt maaş hesaplanırken devam eden sosyal haklar ve ikramiyeler de dikkate alınır. Artış, brüt ücretleri 23 bin 490 liradan fazla olan işçileri doğrudan etkileyecek.
"Emekli ikramiyesi 470 bin lira yerine 672 bin lira"
Emeklilik tarihine, emekli ikramiyesindeki farkı dikkate alarak karar vermek mantıklıdır. Örneğin brüt maaşı 32 bin lira olan ve önceki işinde 20 yıl hizmet veren bir çalışan, 31 Aralık'tan önce ayrılırsa yaklaşık 470 bin lira ücret alacak. Aynı çalışanın 1 Ocak 2024 tarihinde istifa talebinde bulunması halinde kendisine 672 bin lira tazminat verilecek.
Yani kıdem tazminatı tavan artış dikkate alınarak önümüzdeki yılın ilk ayında istifa talebinde bulunan işçilere 202 bin liralık tazminat artışı verilecek.
Ayrıca, toplu iş sözleşmelerinde öngörüldüğü gibi, 65 yaşındaki devlet memurlarının evde bakım ve engelli maaşlarına yönelik maaşlarının artırılması da belirleyicidir. Şu anda 5 bin 098 lira ödenen evde bakım maaşları, yeni artış oranı ve enflasyon beklentilerine göre 7 bin 290 liraya çıkacak. Maaş faktörü de hesaba katıldığında 65 yaşındakiler için tahmini enflasyon 2 bin 348 liradan 3 bin 360 liraya çıkıyor. Yüzde 40-69 maluliyet maaşı 1.874 liradan 2.680 liraya, yüzde 70 ve üzeri maluliyet maaşı ise 2.811 liradan 4.20 liraya çıkacak.
