İzmit Körfezi'nde Kırmızı Pusula Denizanası Sayısı Artıyor
İzmit Körfezi kıyılarında kırmızı rengi ve uzun tentakülleriyle dikkat çeken pusula denizanası (Chrysaora hysoscella) yeniden görülmeye başladı. Bölgedeki artış sahilde yürüyüş yapan vatandaşların dikkatini çekerken, uzmanlar temas halinde izlenecek ilk yardım adımlarına ilişkin uyarılarda bulundu.
Gözlemler ve sayısal artış
Kocaeli Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Halim Aytekin Ergül türün İzmit Körfezi için yeni olmadığını, bölgede 2007'den bu yana rastlandığını belirtti. Ergül, son dönem yoğunluk artışının kış sonu ve ilkbahar başlangıcındaki üreme dönemleriyle ve normal fizyolojik süreçlerle bağlantılı olduğunu ifade etti. Arazi çalışmaları kapsamında türle karşılaşıldığını ve yoğunluklarının son dönemde arttığının gözlendiğini söyledi.
Uzman uyarıları ve ilk yardım
Prof. Dr. Ergül, denizanasının yanıcı kapsüller taşıyan iğnelerinin (knid) özellikle tentakül kısmında bulunduğunu vurguladı. Buna göre:
- Tentaküllere dokunmayın.
- Temas halinde bölgeyi tatlı suyla değil, deniz suyuyla yıkayın. Ergül, tatlı veya musluk suyunun knidlerin patlamasına ve acının artmasına yol açabileceğini belirtti.
- Gerekirse amonyaklı su veya sirke uygulaması uygun bir tedavi yöntemi olabilir.
İlerleyen aşamada sağlık kuruluşuna başvurulması tavsiye ediliyor.
Türün bölgeye gelişi ve ekosistem ilişkisi
Ergül, türün bölgeye gelişine ilişkin hipotezler arasında gemilerin balast sularıyla taşınma ihtimalinin yüksek olduğunu, ayrıca iklim değişikliğine bağlı su sıcaklıklarındaki artış ve avcı popülasyonundaki azalmaların bu türün bölgede tutunmasını ve sayısının artmasını kolaylaştırdığını söyledi. Uzman, sayısal artışın suyun fizikokimyasal şartlarıyla ilişkili olduğunu ve zaman içinde ekosistemin dinamikleriyle dengeleneceğini ifade etti.
Vatandaş bildirimleri
Prof. Dr. Ergül, vatandaşların karşılaştıkları denizanalarını Türk Deniz Araştırmaları Vakfı'nın (TÜDAV) "yayakarsa.org" sitesi üzerinden bildirmelerinin, deniz sağlığı ve bilimsel veri takibi açısından önemli olduğuna dikkat çekti.
Sahil tanığı
Sahilde yürüyüş yaparken denizanasını fark edip görüntüleyen Bucak Sıcak, "Eşimle yürürken kırmızı, kocaman ve uzun kolları olan bir denizanası gördüm. Tehlikeli bir tür olabileceğini tahmin ettim. Yazın burada çocuklar yüzüyor, denize girenler oluyor. Birinin alerjisi olabilir, insanlara farkındalık oluşturmak için durumu bildirmek istedim" ifadelerini kullandı.
Not: Bölgedeki denizanası vakalarına karşı uyarılar ve ilk yardım önerileri, Prof. Dr. Halim Aytekin Ergül'ün açıklamaları ile sınırlıdır. Temas halinde sağlık kuruluşlarından destek alınması önemlidir.
PROF. DR. HALİM AYTEKİN ERGÜL, BU TÜRÜN ÖZELLİKLE UZANTILARINA DOKUNULMAMASI GEREKTİĞİNİ, TEMAS HALİNDE İSE BÖLGENİN TATLI SUYLA DEĞİL DENİZ SUYUYLA YIKANMASININ ÖNEMLİ OLDUĞUNU VURGULADI.
