İzmir'de baraj dolulukları yağışlarla hızla yükseldi
İzmir’de yılın ilk çeyreğinde etkili olan yoğun yağışlar, kentin en büyük içme suyu kaynağı Tahtalı Barajı başta olmak üzere baraj doluluklarını belirgin şekilde artırdı. Birkaç ay önce hayvanların otladığı alanda kalan ve barajın simgesi haline gelen eski minarenin çevresi yeniden suyla doldu. Artan yağış grafiği kentin diğer su kaynaklarında da belirgin yükselişe yol açtı.
Yağış verileri ve barajlara etkisi
Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre ocak ayında metrekareye 223,7 kilogram, şubatta 300,3 kilogram ve gayriresmi verilere göre mart ayında 74 kilogram yağış düştü. Yılın ilk üç ayında metrekareye düşen toplam yağış miktarı 598 kilogram olarak hesaplandı. Şehir merkezinde 2025 yılı boyunca metrekareye toplam 432,1 kilogram yağış düşmüşken, bu yılın ilk çeyreğinde geçen yılın toplamı geride bırakıldı.
Bu yağışların etkisiyle Tahtalı Barajı’nda su seviyesi toparlandı; geçtiğimiz yılın sonunda doluluk oranı yüzde 0,13 seviyesine kadar gerileyen Tahtalı’da doluluk yüzde 52,30 olarak kaydedildi.
İzmir genelinde doluluk artışı
İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi verilerine göre Gördes Barajı, geçtiğimiz yılın sonu ve ocak ayı başlarında doluluk oranı yüzde 0,42 seviyelerine kadar düşmüşken, ilk çeyrekte su seviyesi yüzde 39,57 seviyesine yükseldi. Balçova ve Ürkmez barajlarında doluluk oranı yüzde 100 seviyelerine yakın seyrederken, Alaçatı Kutlu Aktaş Barajı’nda doluluk yüzde 82,38 olarak belirlendi. Geçen yıla kıyasla ilk çeyrek itibarıyla İzmir barajlarının tamamında kayda değer bir artış yaşandı.
Uzun vadeli öngörüler ve alınması gereken önlemler
Prof. Dr. Doğan Yaşar (TÜBA Çevre, Biyoçeşitlilik ve İklim Değişikliği Çalışma Grubu Üyesi), iklim döngüleri ve önümüzdeki yıllara ilişkin değerlendirmesinde "Çok kurak yılları mutlaka çok yağışlı yıllar takip eder. 2024-2025 dönemi gerçekten müthiş kuraktı. 2026’ya geldiğimizde ise daha önce belirttiğimiz gibi bol yağışlı ve selli geçme ihtimali yüksek bir yıl olarak rekorlar kırıldı. Gerçekten son 80 yılın en yağışlı dönemini yaşıyoruz. 4 Nisan itibarıyla nisan ortalamalarını geçtik, olağanüstü bir yağış var. Bütün toprak iyice doydu ve suların tamamı barajlara gelerek buraları doldurdu" ifadelerini kullandı.
Yaşar ayrıca "Bundan sonra önümüzdeki 10 yıllık sürecin yedi sekiz yılı yağışlar açısından ortalamanın üzerinde olacaktır. Bu nedenle artık barajlarda su sorunumuz kalmayacaktır ancak 2036’dan sonra bu barajlar yine tamamen boşalacaktır. Asıl sorun, bu barajlar boşalmadan önlemleri alabilmektir. Mümkün olduğunca yeraltı barajları yapmalıyız. Türkiye’de kişi başı su potansiyeli 1300 metreküpken, İzmir’de bu oran 600 metreküp seviyesindedir. Yaklaşık 12-13 yıldır gündemde olan ancak henüz yapılmayan Düvertepe Barajı gibi projelere ağırlık verilmeli, olabilecek her yere baraj yapılmalıdır. Barajların tamamen sıfırlandığı çok şiddetli kurak yıllar dışında yeraltı sularını kesinlikle kullanmamalıyız" uyarısında bulundu.
Suyun bilimsel yönetimi vurgusu
Yaşar, arıtma tesislerinden çıkan suyun tarımda değerlendirilmesi gerektiğini ve taban sularının doğal olarak yükseldiğini belirterek "Yağışlar henüz en üst akiferlere inmedi, oralara ulaşması çok uzun yıllar alacaktır. Ancak taban suları çok yükseldi ve İzmir’de binaların bodrumlarından su fışkırmaya başladı. Temel mesele suyu dikkatli ve bilimsel olarak kullanmaktır. Bilimle hareket edersek hiçbir sorunumuz kalmaz. Arıtmadan çıkan suyu tarıma kazandırmalı ve yapılabilecek her alana bol bol baraj inşa etmeliyiz. Örneğin, tabanı onarılan Gördes Barajı’nda doluluk oranı yüzde 40’lara yaklaştı. Gördes, Tahtalı’dan yüzde 50 daha büyük, devasa bir barajdır. Gördes ve Tahtalı barajlarını dikkatli bir şekilde yönetir ve Çiğli Arıtma’dan çıkan suyu da sisteme dâhil edersek İzmir’in hiçbir su sorunu kalmayacaktır" dedi.
İZMİR'DE YILIN İLK ÇEYREĞİNDE ETKİLİ OLAN ŞİDDETLİ YAĞIŞLAR, KENTİN EN BÜYÜK İÇME SUYU KAYNAĞI TAHTALI BARAJI'NDA DOLULUK ORANINI YÜZDE 51,68 SEVİYESİNE TAŞIDI.
