Dizdar'dan ultra işlenmiş gıdalar uyarısı
Radyasyon Onkolojisi Uzmanı Dr. Yavuz Dizdar, 16. Uluslararası Kocaeli Kitap Fuarı'nda düzenlenen söyleşinin ardından ultra işlenmiş gıdaların üretim süreçleri ve sağlık etkileri hakkında değerlendirmelerde bulundu. Dizdar, modern üretim yöntemlerinin gıdanın niteliğini değiştirdiğini, içerikten çok işlemin önem kazandığını vurguladı.
İşlem gıdanın kendisinden daha belirleyici:
Dizdar, üretim teknolojilerinin yemek maddelerinin karakterini nasıl dönüştürdüğünü örnekleyerek anlattı. Homojenizasyon, yağ standardizasyonu ve UHT uygulamaları gibi işlemlerle sütün artık 'süt' olmaktan çıktığını belirtti. "İşlem, gıdanın kendisinden ve içeriğinden daha önemli hale geliyor" sözlerini kullanan Dizdar, bu değişimin mevcut içerikleri kaybettirdiğini ifade etti.
Dizdar, bu durumun sağlık üzerinde dolaylı ama belirleyici etkileri olduğunu söyledi. Üretimdeki aşırı işlemenin doğal kaynaklardan alınan yararı azalttığını belirterek, vücudun detoks mekanizmaları için gereken kaynakların tüketildiğini veya ortadan kalktığını savundu. Bu çerçevede ünlü cümlesini şöyle yineledi: 'Bozulmayan bir gıdanın, bizim vücudumuzun bozulmasını önlemesi mümkün değil.'
Tat, gelenek ve katkı maddeleri:
Doğal ve köy ürünlerinin tercih edilmesine dair konuşmasında Dizdar, tat farkının belirgin olduğunu ancak bunun bilimsel karşılığının sınırlı kalabildiğini belirtti. "Ehvenişerdir, yani kötünün iyisidir" ifadesiyle geleneksel ürünlerin lezzet açısından avantajını kabul etti. Örnek olarak köy bazlaması ile şehirde satılan bazlama arasındaki tad farklılığını ve maydanoz örneğini paylaştı.
Gıda katkı maddelerine de değinen Dizdar, bu maddelerin tamamının zararlı olarak görülmesinin doğru olmadığını söyledi. Çikolata veya subazlı yağlı ürünlerin üretiminde emülgatör gibi yardımcı maddelerin zorunlu kullanımı gerektiğini anlattı. Eskiden yapılan mayonezin raf ömrünün bir gün olduğunu, günümüz ürünlerinin ise farklı içeriklerle tadı taklit ettiğini ve aynı etkiyi göstermeyebileceğini ifade etti.
Konuşmasında sıkça tekrarladığı tema, gıda teknolojilerinin ve işlem süreçlerinin sağlık üzerindeki etkilerinin göz ardı edilmemesi gerektiği yönündeydi. Dizdar, tüketicilerin lezzet ve gelenek faktörlerini dikkate alırken, üretim süreçlerinin sağlık boyutunu da değerlendirmeleri gerektiğini vurguladı.
Etkinlik sonrası yapılan görüşmede Dr. Dizdar, ultra işlenmiş gıdaların hayatımıza sürekli kimyasallar soktuğunu ve bu sürecin uzun vadede sağlığı olumsuz etkileyebileceğini yineledi. Tartışmanın odağında, gıdanın bozulmama özelliği ile insan sağlığının korunması arasındaki karşıtlığın olduğu mesajı öne çıktı.
Uzman Dr. Yavuz Dizdar: "Bozulmayan gıda vücudumuzu koruyamaz"
