İletişim Başkanı Duran: Teknoloji şirketleri anlatıları kurup bizi kontrol eden bir konuma geliyor

İletişim Başkanı Burhanettin Duran, TRT Next'te teknoloji şirketlerinin algoritmalarla anlatıları şekillendirip kontrol ettiğini, yapay zekâ ve dezenformasyon risklerine dikkat çekti.

Yayın Tarihi: 09.05.2026 16:02
Güncelleme Tarihi: 09.05.2026 16:35

İletişim Başkanı Duran: Teknoloji şirketleri anlatıları kurup bizi kontrol eden bir konuma geliyor

İletişim Başkanı Duran: Teknoloji şirketleri anlatıları kurup bizi kontrol eden bir konuma geliyor

İletişim Başkanı Burhanettin Duran, TRT Next programında teknoloji şirketlerinin toplum üzerindeki etkisine ilişkin uyarılarda bulundu. Etkinlik İstanbul Zorlu Performans Sanatları Merkezi'nde gerçekleştirildi; programa TRT Genel Müdürü Mehmet Zahid Sobacı ile farklı ülkelerden çok sayıda davetli katıldı.

Palantir manifestosu ve 'yapay zeka çağı' vurgusu

Duran, konuşmasında ABD merkezli Palantir şirketinin yayımladığı 22 maddelik manifestoyu referans gösterdi ve bu metnin teknoloji şirketlerinin devletle ilişkisi, askeri ve jeopolitik kullanımları hakkında açık ifadeler içerdiğini belirtti. Duran, manifestonun 'Artık atom çağında değil, yapay zeka çağındayız' benzeri tespitlerle caydırıcılık ve üstünlüğün yeni biçimlerinin tartışıldığını ortaya koyduğunu söyledi.

Konuşmasında, teknolojinin tarihsel olarak savaşlarla geliştiğini, ancak şimdi teknolojinin savaşları da güçlendirdiği hızlı bir döngüye girildiğini vurgulayan Duran, bu yeni dönemi 'Krizler Çağı' olarak anlamlandırma gereğine dikkat çekti.

Yazılımlar, algoritmalar ve bilinç

Duran, 'Artık teknoloji şirketleri sadece birtakım bize mecralar sunmuyorlar. Aynı zamanda bizi kontrol eden, bizlerin anlatılarını kuran çok etkili bir konuma geliyorlar' diyerek, yazılımların masum olmadığına ilişkin endişesini ifade etti. Algoritmalar, filtre balonları ve yankı odaları bu tespitinin temel kanıtları olarak gösterildi.

İleri düzey yapay zekâ uygulamalarının sağlık, üretim ve dil öğrenimi gibi alanlarda büyük faydalar sağlayabileceğini kabul eden Duran, bununla birlikte kritik kararları makinelerin mi yoksa insanların mı alacağına dair temel bir soru bulunduğunu belirtti. Ayrıca çip teknolojileri ve nöral yeteneklerle ilgili tartışmaların 'bilincin nerede olacağı' gibi etik soruları gündeme getirdiğine işaret etti.

Dijital anlatılar, kimlik ve uluslararası rekabet

Duran, tarihsel olarak anlatıları şekillendirenlerin şairler, vaizler, akademisyenler ve aydınlar olduğunu; bugün ise bu görevin giderek teknoloji şirketlerine kayma riskinin bulunduğunu söyledi. 'Dijital benliğimiz tarafından yönetilen bir benliğe mi sahip oluyoruz?' sorusunu gündeme taşıdı ve bu durumun hem bir fırsat hem de meydan okuma olduğunu belirtti.

Ayrıca teknoloji rekabetinin arkasında bir uluslararası mücadele bulunduğunu belirten Duran, çok kutuplu dünyada Amerika ile Çin arasındaki yarışa değindi. Türkiye'nin bu ortamda söyleyecek sözü olan, müdahil olduğu bölgesel konularda etkili bir aktör olduğunu vurgulayarak, Cumhurbaşkanı'nın 'Dünya beşten büyüktür' ve 'Daha adil bir dünya mümkündür' ifadelerinin söylem olmanın ötesinde stratejik bir bakış olduğunu ifade etti. Duran, Türkiye'nin Libya, Karabağ, Suriye ve Afrika'daki tavrını bu çerçevede değerlendirdi.

Dezenformasyonla mücadele ve hakikatin korunması

Güncel çatışma örnekleri üzerinden dezenformasyonun artan önemine değinen Duran, Gazze hadisesinin iki önemli gerçeği açığa çıkardığını söyledi: bazı ülkelerin değer söylemlerinin uygulamalarda tutarsız kaldığı ve dünya çapında haksızlığa karşı ortak bir tepkinin oluştuğu. Bu tepkilerin büyütülmesi ve benzer trajedilerin önlenmesi gerektiğini vurguladı.

Duran, İletişim Başkanlığı olarak Dezenformasyonla Mücadele Merkezi ve CİMER kanalları aracılığıyla hakikatin korunmasına, güvenliğin sağlanmasına ve vatandaşların doğru bilgiye erişimine hizmet etmeye çalıştıklarını belirtti. 'Ana gayemiz hakikatin korunması, güvenliğin sağlanması' ifadesini bu bağlamda öne çıkardı.

Konuşma, teknoloji, demokratik denetim ve uluslararası dengeler arasındaki bağlantının daha yakından ele alınması gerektiğini ortaya koydu; Duran, endişe ile umudun birlikte ele alınması halinde üretken bir politikanın mümkün olabileceğini söyledi.

İLETİŞİM BAŞKANI BURHANETTİN DURAN PROGRAMDA KONUŞMA YAPTI

İLETİŞİM BAŞKANI BURHANETTİN DURAN PROGRAMDA KONUŞMA YAPTI

İLETİŞİM BAŞKANI BURHANETTİN DURAN PROGRAMDA KONUŞMA YAPTI

Yazar
EDİTÖR

Zeynep Kaya

Merhaba, ben Zeynep Kaya. 25 yaşındayım, İzmir'den çalışıyorum. aksiyon.com.tr Gündem kategorisinde veri gazeteciliği yapıyorum. Rakamlar benim işim. Anketlerin, istatistiklerin dilini halkın anlayacağı şekilde haberleştiriyorum. Genelde sessiz ama çok dikkatli bir yapıya sahibim.