İran ile Umman arasında Hürmüz protokolünde son aşama
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Gazeteciler Günü kapsamında yapılan basın toplantısında Umman ile Hürmüz Boğazı yönetimine ilişkin yürütülen görüşmelerde 'anlaşmaya çok yakın' olduklarını bildirdi. Arakçi, boğazın yeniden açılmasının tek taraflı bir karar olmayacağını, bunun ABD tarafından mutabakat zaptının ihlaline dair tazminat ödenmesi de dahil olmak üzere bazı diğer şartlara bağlı olduğunu vurguladı.
görüşmelerin kapsamı ve geçici güzergah:
Bakan Arakçi, Hürmüz Boğazı'nın yasal mekanizması ve yönetimine ilişkin yeni bir çerçevenin belirlenmesi için Umman ile süren müzakerelerin yoğunlaştığını aktardı. Arakçi, geçmişte uygulanan Trafik Ayrım Düzeni'nin artık Tahran için kabul edilemez olduğunu ifade ederek yeni bir rotanın değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Teknik ve hukuki karmaşıklıklar nedeniyle şu aşamada 'geçici bir güzergah'tan söz edildiğini belirten Arakçi, bu geçici hattın nihai rota için temel teşkil edeceğini kaydetti. Arakçi ayrıca mevcut haritalar temelinde iki ülkenin kara ve deniz kuvvetleri arasında görüşmeler yapıldığını ve bu görüşmelerin sonuçlanmasıyla yeni güzergahın netleşeceğini dile getirdi.
mutabakat zaptı ihlalleri ve İran'ın beklentisi:
Arakçi, Mutabakat Zaptı ihlallerinin tek tek incelenmesi gerektiğini ve ihlal eden tarafın ABD olduğunu savundu. Bakan, İran'ın Mutabakat Zaptı'nın 5. maddesini uyguladığını, trafik durumunun 1 ay içinde normale dönmesinin beklendiğini ve bunun iki hafta içinde gemi trafiğinin savaş öncesi seviyesinin yüzde 60'ına ulaşması anlamına geldiğini hatırlattı.
Ancak Arakçi'ye göre ABD tarafı Hürmüz Boğazı'nda yeni güzergahlar oluşturarak İran'ın yönetim rolünü zayıflatmaya çalıştı. Bu sebeple, Mutabakat Zaptı'nın ihlal edilmesi ve İran'ın boğazdaki yönetim yetkisinin kısıtlanmasının kabul edilemez olduğunu belirtti ve açılma koşullarının bu çerçevede ele alınacağını yineledi.
Arakçi'nin açıklamaları, Hürmüz Boğazı'nda hem bölgesel işbirliğinin güçlendirilmesi hem de hukuki zeminin yeniden tanımlanmasına yönelik adımların atılacağına işaret ediyor. Görüşmeler tamamlandığında, Umman ile varılacak protokolün boğazın yeni yönetim ve geçiş düzenini nasıl şekillendireceği netlik kazanacak.
İRAN DIŞİŞLERİ BAKANI ABBAS ARAKÇİ, İRAN CUMHURBAŞKANI MESUD PEZEŞKİYAN'IN GAZETECİLER GÜNÜ KAPSAMINDA DÜZENLEDİĞİ BASIN TOPLANTISINDA KONUŞTU.