projenin genel çerçevesi:
ADM Elektrik ve GDZ Elektrik, AYDEM Enerji grup şirketleri olarak yürüttükleri koruma çalışmalarını genişleterek 'Göçmen Kuşlar İçin Güvenli Gökyüzü' adlı yeni döneme geçiyor. Proje, 10 Ekim Dünya Göçmen Kuşlar Günü kapsamında paylaşılan yol haritasıyla Aydın, Denizli, Muğla, İzmir ve Manisa illerinde kuşların göç rotaları, beslenme ve dinlenme alanlarındaki riskleri belirlemeyi hedefliyor.
Şirketler, elektrik dağıtım faaliyetlerini bölgedeki canlılarla paylaşmanın sorumluluğu bağlamında; bilimsel veriye dayalı, sahaya yönelik uygulamaları hizmet süreçlerinin bir parçası haline getirmeyi amaçlıyor. Projenin çıktıları, hatların bakım, yalıtım ve donanım ihtiyaçlarının önceliklendirilmesinde kullanılacak.
saha çalışmaları ve takip yöntemleri:
Proje kapsamında leylekler başta olmak üzere seçilecek türlere GPS-GSM takip cihazları takılarak göç hareketleri, beslenme ve dinlenme alanlarındaki yoğunluk izlenecek. Bu verilerle saha gözlemleri birleştirilip Coğrafi Bilgi Sistemleri üzerinde risk haritaları oluşturulacak. Haritalar, hangi hatların ve hangi noktalardaki uygulamaların öncelikli olacağını gösterecek.
Yöre halkı, muhtarlar ve gönüllülerden gelen bildirimler de araştırma sürecine entegre edilerek, özellikle üreme döneminde kullanılan doğal yuvalar ve platform yuvaların dağılımı belirlenecek. Sonbahar kuş sayımlarıyla sulak alanlardaki tür ve yoğunluk envanteri başlatıldı ve bu çalışmalar yıl boyunca devam ettirilecek.
uygulama öncelikleri ve pilot alanlar:
Risk değerlendirmelerine göre alınacak önlemler arasında hatlarda yalıtım uygulamaları, yuvaların platformlarla güvenli şekilde yükseltilmesi ve tellerin görünürlüğünü artırmaya yönelik ekipman yerleştirilmesi bulunuyor. Özellikle büyük kuşların kanat açıklıkları dikkate alınarak teller arasındaki mesafelerin düzenlenmesi planlanıyor; alacakaranlık ve sisli havalardaki çarpma riskini azaltmak için görünürlüğü artırıcı çözümler öncelik taşıyor.
Projenin pilot uygulamaları Milas ve Çivril ilçelerindeki sulak alanlar ve çevresindeki elektrik hatlarında hayata geçirilmesi öngörülüyor. Saha verilerinin doğrudan bakım ve yatırım kararlarına yön vermesi sayesinde kaynaklar, kuşlar açısından en riskli bölgelere aktarılacak.
Projenin bilimsel koordinasyonunda yer alan Doç. Dr. Ortaç Onmuş kuş hareketlerinin mevsimlere göre değiştiğini vurgulayarak gözlem ve sayımların yıl boyunca sürdürülmesinin önemine dikkat çekiyor. Yüksek Biyolog Muhammet Ertem ise saha verilerinin, tellere çarpma ve akıma kapılma gibi farklı risklere göre hangi önlemlerin alınacağını netleştireceğini belirtiyor. Ertem, doğal ve platform yuvalarda yapılacak elektrik ve manyetik alan ölçümlerinin de ileriye dönük yuva tasarımları ve hat iyileştirmeleri için bilimsel veri sağlayacağını ifade ediyor.
Bu adımlar, elektrik dağıtım hizmetlerinin planlanmasında ekosistemin ihtiyaçlarına duyarlı bir yaklaşım benimsenmesini hedefliyor; amaç, göçmen kuşların beslenme, dinlenme, üreme ve göç yolculuklarını güvenle sürdürebilecekleri bir altyapı oluşturmak.
GÖÇMEN KUŞLARA GÜVENLİ GÖKYÜZÜ
