projede amaç ve kapsam:
Adm Elektrik ve Gdz Elektrik, Aydem Enerji grup şirketleri olarak başlattıkları koruma çalışmalarını genişleterek "Göçmen Kuşlar İçin Güvenli Gökyüzü" başlıklı yeni dönemi açıkladı. Proje, 10 Ekim Dünya Göçmen Kuşlar Günü kapsamında paylaşılan yol haritası ile Aydın, Denizli, Muğla, İzmir ve Manisa illerinde kuşların göç rotaları, beslenme ve dinlenme alanlarındaki risklerin belirlenmesine odaklanıyor.
Şirketler, elektrik dağıtım hizmetlerini sağlarken bulunduğu coğrafyayı burada yaşayan tüm canlılarla paylaşma sorumluluğuyla hareket ederek, koruma önlemlerini operasyonlarının ayrılmaz bir parçası haline getirmeyi hedefliyor. Bilimsel veriler rehberliğinde planlanan uygulamalar, leyleklerin yuvalanma, beslenme, dinlenme ve göç yolculuklarını güvenle sürdürebilmelerine katkı sağlayacak şekilde tasarlanıyor.
saha çalışmaları ve izleme yöntemleri:
Projede yapılan saha araştırmaları, yöre halkı, muhtarlar ve gönüllü bildirimleriyle destekleniyor. Leyleklerin doğal yuvaları ve direk üzeri platform yuvaları incelenerek, platformların yükseltilmesi ve güvenli hale getirilmesi gibi uygulamalar değerlendiriliyor. Sulak alanlarda ve göç koridorlarında yapılan sonbahar kuş sayımları ile bölgedeki tür ve yoğunluk tespitleri başlatıldı; bu sayımlar yılın farklı dönemlerine yayılacak şekilde devam ettirilecek.
Ege Üniversitesi öğretim üyesi Doç. Dr. Ortaç Onmuş projede gözlem ve sayımların mevsimsel değişimleri ortaya koyarak etkili koruma önlemlerinin geliştirilmesine katkı sağlayacağını vurguluyor. Onmuş, hangi türlerin hangi dönemlerde alanı nasıl kullandığının bilinmesinin, koruma planlarının temelini oluşturduğunu belirtti.
veri, risk haritaları ve uygulama adımları:
Projede seçilecek kuşlara takılacak GPS-GSM takip cihazlarıyla göç hareketleri, beslenme ve dinlenme alanları detaylı olarak izlenecek. Saha gözlemleriyle elde edilen veriler, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) üzerinden risk haritalarına dönüştürülerek bakım ve yatırım öncelikleri belirlenecek.
Risk haritaları sayesinde hatlarda yalıtım çalışmaları, teller arasındaki mesafelerin büyük kuşların kanat açıklıkları dikkate alınarak düzenlenmesi ve tellerin görünürlüğünü artırıcı ekipmanların yerleştirilmesi gibi önlemlere öncelik verilecek. Özellikle alacakaranlık ve sisli hava koşullarında çarpma riskinin azaltılması hedefleniyor. Proje kapsamında Milas ve Çivril ilçelerindeki sulak alanlar ile çevresindeki hatlarda kuş dostu uygulamaların pilot olarak hayata geçirilmesi planlanıyor.
Yüksek Biyolog Muhammet Ertem sahada toplanacak verilerin hangi hatlara yalıtım yapılacağı ve nerelerde görünürlük artırıcı önlemlere ihtiyaç duyulduğunu netleştireceğini belirtiyor. Ayrıca doğal ve platform yuvalarda yapılacak elektrik ve manyetik alan ölçümleriyle, karşılaştırmalı bilimsel veriler elde edilerek ilerideki yuva tasarımları ve hat iyileştirmeleri için temel oluşturulacak.
Adm Elektrik ve Gdz Elektrik, bilimsel gözlemler ve takip verilerinin yönlendirdiği bu yol haritası ile göçmen kuşların elektrik hatlarıyla etkileşime bağlı risklerden korunmasını sağlayacak uygulamaları kalıcı hale getirmeyi amaçlıyor.
AYDIN, DENİZLİ, MUĞLA, İZMİR VE MANİSA’DA KUŞLARIN GÖÇ ROTALARI VE GÜNLÜK UÇUŞ GÜZERGÂHLARI İNCELENEREK ELEKTRİK HATLARI İLE İLGİLİ RİSKLERİN AZALTILMASI HEDEFLENİYOR
