Genç mucitten kan örneğiyle 10-15 dakikada ön tarama hedefleyen akciğer kanseri biyosensörü
Ahmet Berkay Karakuş, Niğde Atatürk Anadolu Lisesi öğrencisi olarak geliştirdiği proje ile akciğer kanserinde erken tespiti kolaylaştırmayı amaçlıyor. 17 yaşındaki Karakuş, biyosensör tabanlı hızlı tarama testi fikrini aile geçmişinde görülen akciğer kanseri vakalarından yola çıkarak geliştirdi ve projesi TEKNOFEST Biyoteknoloji İnovasyon Yarışması’nda ilk değerlendirmeyi geçerek ikinci tura kaldı.
projenin ilhamı ve yaklaşımı:
Karakuş, literatürdeki çalışmaları inceleyerek RNA, mikroRNA ve biyosensör teknolojilerini bir arada kullanmanın mümkün olduğunu gördüğünü belirtiyor. Projesinde mevcut çalışmaların sunduğu yöntemlerden yararlanırken, kağıt tabanlı ve pratik bir uygulama sunmak için yenilikçi unsurlar eklemeye çalıştı. Geliştirme sürecini okul arkadaşlarıyla kurduğu teknik bir ekiple yürüten Karakuş, projeyi TEKNOFEST kapsamında jüri değerlendirmesine sundu.
sistem nasıl çalışıyor:
Planlanan uygulamada kan örneği alındıktan sonra örnekten elde edilen verilerle eksozom ve hedeflenen biyobelirteçlerin tespiti hedefleniyor. Biyosensör aşamasının ardından sonuçlar, gebelik testlerini andıran kağıt bir strip üzerine aktarılacak ve test çizgileri üzerinden yaklaşık 10-15 dakika içinde hızlı bir ön değerlendirme yapılabilecek. Karakuş, projenin kesin tanı koymak amacı taşımadığını ve şüpheli sonuçların mutlaka hekim değerlendirmesi ile mevcut klinik yöntemlerle doğrulanması gerektiğini vurguluyor.
değerlendirme, eşgüdüm ve sonraki adımlar:
Karakuş, projelerini uzman hekimlerle paylaştığını ve aldığı geri bildirimlerin sistemin gelişime açık olduğuna işaret ettiğini belirtti. Ayrıca aynı dönemde sağlıkta yapay zeka alanında yer alan bir çalışma olarak EKG verilerini otomatik sınıflandıran bir yapay zeka modeli üzerinde de çalıştığını söyledi. Her iki proje de teknik ekip ve okul arkadaşlarının katılımıyla ilerliyor.
Genç öğrencinin hedefi, geliştirme ve doğrulama süreçleri başarılı olursa, akciğer kanseri riskinin değerlendirilmesinde hızlı ve kolay uygulanabilir bir ön tarama yaklaşımı sunmak. Projenin şu anki aşaması TEKNOFEST ikinci tur hakem değerlendirmesi olup, ilerleyen aşamalarda klinik doğrulama ve kapsamlı testlerle desteklenmesi gerektiği açıkça ifade ediliyor.
Niğdeli lise öğrencisinden akciğer kanserinde erken tanı için biyosensör projesi
