Sosyal medya iddiaları anne adaylarını tedirgin ediyor
Sosyal medyada son dönemde dolaşıma giren ve gebelikte kullanılan folik asidin otizme yol açtığı yönündeki iddialar, birçok anne adayında endişe yarattı. Medicana Çamlıca Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Enes Burak Mutlu, bu iddiaların bugüne kadar yapılan kapsamlı bilimsel çalışmalarda doğrulanmadığını vurguluyor.
Uzman görüşü: mevcut kanıtlar iddiayı desteklemiyor
Op. Dr. Enes Burak Mutlu, önerilen dozlarda kullanılan folik asidin otizme neden olduğuna dair güvenilir bir kanıt bulunmadığını belirtiyor. Yapılmış geniş kapsamlı kohort çalışmalarında ve sistematik derlemelerde folik asit kullanımının otizm riskini artırdığına dair bir bulguya rastlanmadığını aktaran Mutlu, bazı çalışmalarda gebelik öncesi ve erken gebelik döneminde yeterli folik asit kullanan annelerin çocuklarında otizm oranlarının daha düşük bildirildiğini ancak bunun nedensellik kanıtı oluşturmadığını ifade ediyor.
Ne zaman ve ne kadar folik asit kullanılmalı
Mutlu, folik asidin B9 vitamininin sentetik formu olduğunu ve bebekte nöral tüp gelişiminin anne adayının hamile olduğunu fark etmeden çok erken dönemde başladığını hatırlatıyor. Bu nedenle folik asidin gebelikten en az bir ay önce başlanması ve gebeliğin ilk 12 haftası boyunca devam ettirilmesi öneriliyor. Gebelik planlayan kadınlarda günlük 400 mikrogram folik asit tavsiye edilirken, daha önce nöral tüp defektli gebelik öyküsü olanlarda daha yüksek dozların hekim tarafından belirlenebileceği belirtiliyor.
Otizm çok faktörlü; tek bir etkene bağlanamaz
Op. Dr. Mutlu, otizmin genetik yatkınlık da dahil olmak üzere birçok biyolojik ve çevresel faktörün etkileşimiyle ortaya çıkan çok faktörlü bir nörogelişimsel durum olduğunu vurguluyor. Tanı oranlarındaki artışta farkındalık, tarama ve tanı imkanlarının gelişmesinin de rolü bulunduğunu belirterek, otizmi tek bir vitamin veya tek bir çevresel etkene bağlamanın bilimsel açıdan doğru olmadığını söylüyor.
Folat, folik asit ve MTHFR karıştırılmamalı
Mutlu, folatın besinlerde doğal olarak bulunan B9 vitamini; folik asidin ise takviye ve zenginleştirilmiş gıdalarda kullanılan sentetik form olduğunu hatırlatıyor. Bazı kişilerde folat metabolizmasında genetik farklılıklar olabileceğini fakat yalnızca MTHFR gen varyasyonunun bulunmasının folik asidin bırakılması ya da otomatik olarak metillenmiş folat preparatlarına geçilmesi için yeterli bir gerekçe olmadığını, bu kararların mutlaka hekim değerlendirmesiyle verilmesi gerektiğini belirtiyor.
Hekim önerisi olmadan folik asiti bırakmayın
Sonuç olarak Op. Dr. Enes Burak Mutlu, folik asidin gebelikte nöral tüp defektlerini önlemede güçlü bilimsel kanıtlara sahip bir destek olduğunu vurgulayarak, sosyal medyadaki doğrulanmamış bilgi kirliliği nedeniyle hekim önerisi olmadan folik asit kullanımının sonlandırılmaması gerektiğini söylüyor. Gebelik sürecindeki tüm vitamin ve takviyelerin kadın hastalıkları ve doğum uzmanı önerisine göre kullanılmasının önemine dikkat çekiyor.
KADIN HASTALIKLARI VE DOĞUM UZMANI OP. DR. ENES BURAK MUTLU
