Trabzon’dan Bayburt’a taşınan fındık ve nedenleri
Trabzon’un Araklı ilçesinde hasat edilen fındık, bölgede etkili olan yağışlı hava nedeniyle yeterince kurumuyor. Bu durumu yaşayan üreticiler, hasat ettikleri ürünü kurutmak ve yağlanma riskini azaltmak için Bayburt’a getiriyor. Yerel üreticiler arasında 'Fındık Trabzon’da toplanır, Bayburt’ta kurutulur' sözünün pratiğe döküldüğü günler yaşanıyor.
Üreticilerin pratik çözümü ve sürecin işleyişi:
Araklılı üretici Yakup Alemdar, bölgedeki yağış nedeniyle fındıkları kurutamadıklarını ve yeterince kurumayan fındığın yağlanıp bozulabileceğini belirtiyor. Alemdar, 'Araklı’dan geldik. Bizim oralarda hava yağmurlu olduğu için fındığı kurutamıyoruz. Fındık kurumadığında yağlanabiliyor, bozulabiliyor. O yüzden biz de Bayburt’a gelelim dedik' diyor.
Üreticiler, Bayburt’a geldiklerinde fındıkları serip güneş gören alanlarda birkaç gün bekletiyorlar. Alemdar, 'Biraz evvel geldik, fındığı yeni serdik. 3-4 gün buradayız. Fındık kuruduğunda tekrar memleketimize döneceğiz' ifadelerini kullanıyor. Kurutma tamamlandıktan sonra ürün temizlenip satışa hazırlanıyor.
Fiyat beklentileri ve piyasa gerçeği:
Üreticilerin satış beklentileri, kamu alım fiyatlarıyla tüccar teklifleri arasında fark olduğunu gösteriyor. Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), 2026-2027 sezonu için Giresun kalite kabuklu fındıkta kilogram başına 255 lira, Levant kalite için 250 lira fiyat açıkladı. TMO ayrıca yüzde 50’nin üzerindeki her bir randıman için Giresun kaliteye kilogram başına 5 lira 10 kuruş, Levant kaliteye ise 5 lira ilave edileceğini belirtti.
Ancak sahadaki üreticiler, tüccarlardan gelen tekliflerin daha düşük olduğunu aktarıyor. Hasan Hüseyin Alemdar, 'TMO tarafından fındık fiyatı 255 lira olarak açıklandı. Fakat biz o paradan satamıyoruz. Tüccar 170-180 liralardan alıyor, bu çok düşük bir meblağ' diye konuşuyor. Üreticiler, mümkünse TMO seviyesine yakın fiyatlarla satış yapabilmeyi umuyor.
Köy kültürü, aile emeği ve misafirperverlik:
Sakarya’nın Karasu ilçesinden yaz döneminde Araklı Köprüüstü köyüne gelip ata toprağında hasat yapanlar da var. Muhammet Erdoğan, aile büyüklerini ziyaret edip çocuklara köy kültürünü aktarmak için yazları geldiklerini anlatıyor: 'Ata baba toprağımız Araklı Köprüüstü köyünde fındık bahçelerimiz var... Çocuklarımızda da köy kültürünü yaşatmak için bu konulara dikkat ediyoruz.' Erdoğan, ailece yaptıkları hasadın hem iş hem dinlenme imkânı sunduğunu ve genelde 500-600-800 kilo civarında ürün topladıklarını belirtiyor.
Prodüktörler Bayburt’ta gördükleri ilgiden memnun. Alemdar, 'Burada bizleri misafir eden Bayburt halkına teşekkür ediyoruz. Herkes selam veriyor, halimizi hatırımızı soruyor. Misafirperverliklerinden dolayı kendilerine çok teşekkür ediyorum' diyerek karşılıklı komşuluk ve dayanışma vurgusu yapıyor.
Sonuç olarak, bölgedeki üreticiler için kurutma mevsimi sadece meteorolojik bir sorun değil; aynı zamanda tedarik zincirinin, fiyatlandırmanın ve yöresel dayanışmanın da test edildiği bir dönem oluyor. Bayburt’ta kurutulan fındıkların yeniden Araklı’ya dönüp tüccara teslim edilmesiyle sezonun bu aşaması birkaç gün içinde tamamlanıyor.
FINDIK İÇİN GÜNEŞ YOLCULUĞU: TRABZON’DA TOPLANIYOR, BAYBURT’TA KURUTULUYOR
