Evden camiye dönüşen yapı: Ketencizade Camii kentin dönüşümünde ayakta
Erzurum'un Rabia Ana Mahallesi'nde, Ulu Cami'nin hemen arka sokağında yer alan Ketencizade Camii, dışarıdan geleneksel Erzurum evlerini andıran mimarisiyle dikkat çekiyor. Bölgedeki kentsel dönüşüm çalışmalarına rağmen ayakta kalan yapı, mahallenin günlük ibadet hayatında yer almaya devam ediyor.
Tarihi arka plan:
Yapı, eski Ulu Cami imamı Mehmet Rüştü Efendi'nin evi olarak inşa edildi. Sahibinin vasiyeti doğrultusunda önce medreseye, ardından camiye çevrilen bina, içerideki düzenlemeleriyle hâlâ 'evden bozma cami' izlenimi veriyor. Düz tavanlı iç mekân, küçük bir 5 metrelik sac minare ve mütevazı bir abdesthaneyi barındırıyor.
1980'li yıllarda mahalle sakinlerinin girişimiyle restorasyon gören yapı, 1982 yılında ibadete açıldı. Mehmet Rüştü Efendi hakkında kaynaklarda 1834 ya da 1836 doğumlu olduğu, 1916'da vefat ettiği bilgileri yer alıyor; uzun yıllar Ulu Cami'de imamlık yaptığı biliniyor.
Mahalle hayatı ve geleceğe bakış:
Araştırmacı-yazar Taner Özdemir, Ketencizade Camii için 'Erzurum’un önemli manevi dinamiklerinden biri olan Mehmet Rüştü Efendi’nin hemen camisinin ön planındayız... Buranın bir evden bozma bir cami şeklinde yapılmış olduğunu görebiliriz' diyerek yapının manevî önemine dikkat çekti ve 'bu yapıyı manevi turizmimize kazandırmamız gerektiğine inanıyoruz' ifadesini kullandı.
Cami cemaatinden Ünal Calp ise, 'Sağ olsun hocalarımız geliyor, namazımızı cemaat oluşturuyor burada. Şu anda tabii buralarda kentsel dönüşümler var, evlerin yıkıldığı görülüyor. Cemaat şu anda çok az ama burada da cemaatin oluşması güzel bir şey olur' diyerek bölgedeki dönüşümün cami hayatına etkisine işaret etti.
Ketencizade Camii, mimari açıdan görkemli bir eser olmasa da mahalli kültür ve ibadet hayatının sürekliliğini temsil ediyor; kentsel dönüşüm sürecinde benzer örneklerin korunup canlı tutulmasının mahalle belleği açısından önem taşıdığı görülüyor.
ERZURUM'DA ULU CAMİİ'NİN ARKA SOKAKLARINDA BULUNAN KETENCİZADE CAMİİ, EVDEN CAMİYE DÖNÜŞTÜRÜLEN YAPISIYLA DİKKAT ÇEKİYOR.
