Kepez Kitap Fuarı’nda Akif Aktuğ ile 'Bir Şey Olmak mı, Bir Şey Yapmak mı?'
Kepez Belediyesi tarafından düzenlenen Kepez Kitap Fuarı'ndaki söyleşide Emekli Emniyet Müdürü ve yazar Akif Aktuğ, yaşam öyküsü ve mesleki deneyimleri üzerinden toplum, etik ve adalet konularına dair değerlendirmelerde bulundu. Söyleşi, Aktuğ'un sıkça tekrarladığı soru etrafında şekillendi: "Bir şey olmak mı, bir şey yapmak mı?"
Yaşam öyküsü ve edebi çalışmalar
Aktuğ, konuşmasına kendi yaşam öyküsünü anlatarak başladı ve kaleme aldığı "Sistemin Umutlu Çocuğu S.Ç.U. ve Merkez 45 30 Cinayet Hikayeleri" adlı kitapları hakkında bilgi verdi. Türkiye'de biyografi türünün okur ilgisinin sınırlı olduğunu, Avrupa'da ise bu türe daha çok ilgi gösterildiğini belirtti. Kendisini bir "yazar" olarak tanımlamaktan ziyade, yaşadıklarını dostlarıyla paylaştığını söyledi.
Etik, kurum kültürü ve hataların algılanışı
Aktuğ, etik ve adalet tartışısında iş yerinde ve toplumda hatalara verilen tepkilerin kişiden kişiye değiştiğine dikkat çekti. "Bazen iş yerlerinde bir kişinin yaptığı hataya acımasız davranırken, vazgeçemeyeceğimiz bir çalışanın hatasını görmezden gelebiliyoruz" diye konuştu ve bu çifte standartların etik ve kurum kültürünu erozyona uğrattığını vurguladı.
Suçun bireysel değil yapısal boyutu
Söyleşide gerçek cinayet vakalarından örnekler veren Aktuğ, suçun yalnızca bireysel bir eylem olmadığını; yapısal ve toplumsal koşulların da suça zemin hazırladığını savundu. "Sorun katilde değil, sistemde" ifadesiyle, bireysel faili odak alan yaklaşımın ötesine geçilmesi gerektiğini belirtti ve Öğretmen Fatma Nur Çelik vakasını anarak bu tür olayların toplumsal boyutuna işaret etti.
Aktuğ, ayrıca Atlas ve Narin adlı çocukların ölümlerinin günlerce gündemde kaldığını hatırlattı; bu tür olayların nedenlerinin doğru analiz edilmesi halinde benzer acıların önlenebileceğini söyledi. Toplumun genellikle "katil kim?" sorusuna odaklandığını, bunun yerine nedenler, eksik sistemler ve önleyici mekanizmaların sorgulanması gerektiğini vurguladı. Konuşmada adı geçen vakalar arasında Şule Çet, Emine Bulut, Ayşe Paşalı ve Başak Cengiz gibi örnekler yer aldı; Aktuğ, "Sayı arttıkça umut eksiliyor" değerlendirmesini yaptı.
Önleyici yaklaşımlar ve toplumsal sorumluluk
Aktuğ, sorunların çözümü için farklı bir bakış açısına gereksinim olduğunu belirterek Albert Einstein'dan alıntıyla yaklaştı: "Aynı şeyleri yaparak farklı sonuçlar bekleyemezsiniz". Suçun oluşmasını engelleyecek, önleyici ve sistem odaklı yaklaşımların geliştirilmesi gerektiğini savundu. Norveç'te Anders Breivik saldırısına atıfla dönemin Norveç Başbakanı Jens Stoltenberg'in "Bu çocuğu biz doğurduk, biz büyüttük, suçlu biziz" sözünü aktararak toplumsal sorumluluğun altını çizdi.
Bireysel amaçlar, araçlar ve mutluluk
Aktuğ, söyleşide "Bir şey olmayı bir hastalık olarak görüyorum" diyerek makam ve unvan takıntısına eleştirel baktı. İnsanların mutluluğu araçlarda aradığı, ancak bunun sürdürülebilir olmadığı üzerinde durdu: "İyi bir araba, daha büyük bir ev istiyoruz. Ama araçlar mükemmelleştikçe amaçtan uzaklaşıyoruz. Sonra da 'Her şeyim var ama neden mutlu değilim?' diye soruyoruz". Bu sorunun cevabını aracın değil, amacın sorgulanmasında aramak gerektiğini söyledi.
Günlük hayattan pratik öneriler
Toplumsal tartışmalar ve bireysel gerginliklere dair örnekler de veren Aktuğ, trafikte yaşanan bir gerginliği anlatarak basit davranış değişikliklerinin gerilimi azaltabileceğini belirtti ve "Bazen sadece yönünüzü değiştirin" önerisinde bulundu. Ayrıca, sağlık gibi toplumsal konuların da oluşmadan önlenmesi gerektiğini vurguladı ve salondaki Akdeniz Üniversitesi Tazelenme Üniversitesi öğrencilerine hitaben aktif yaşlanmanın önemine değindi.
Sonuç: Sistemsel değişim ve farkındalık
Söyleşinin sonunda Aktuğ, suçun ve toplumsal problemlerin bireylerden ziyade toplum tarafından üretildiğini yineleyerek çözümün de toplumsal farkındalık ve sistemsel değişimten geçtiğini ifade etti. Konuşma, bireysel sorumluluk ile kurumsal ve toplumsal önlemler arasında denge kurulmasının önemine dair net bir çağrı niteliğindeydi.
KEPEZ KİTAP FUARI’NDA DÜZENLENEN SÖYLEŞİDE EMEKLİ EMNİYET MÜDÜRÜ VE YAZAR AKİF AKTUĞ, HAYAT TECRÜBELERİ ÜZERİNDEN ÖNEMLİ MESAJLAR VERDİ.
