El emeğiyle tarihe yolculuk: Gemlik'te birebir ölçekli tarihi gemi modelleri
Bursa'nın Gemlik ilçesinde yaşayan model gemi eğitmeni Mustafa Kahya, ilçe denizcilik mirasını birebir ölçekli tarihi gemi modelleriyle yaşatıyor. Selçuklu döneminde 'Gemilik' adıyla anılan ve Osmanlı döneminde de tersane kimliğini sürdüren ilçenin geçmişini kayda geçirmek amacıyla yapılan çalışmalar, hem eğitim hem de kültürel aktarım hedefliyor.
Model yapım süreci ve kullanılan malzemeler
Modeller genellikle proje üzerinden hazırlanıyor ve yapım süreci yaklaşık 4 ay sürüyor. Kahya, ıhlamur ve ayous ağaçlarının tercih edildiğini, boyanın sadece kurumasının yetmediğini, her kat arasında boyanın tamamen kemikleşmesi için uzun süre beklendiğini belirtiyor. Bu yöntemler, ortaya çıkan eserin dayanıklılığını ve özgünlüğünü sağlıyor.
Üretilen modeller arasında Nusret Mayın Gemisi, Bandırma Vapuru ve Savarona gibi Türk denizcilik tarihinin simge gemileri yer alıyor.
Eğitim, miras ve destek talebi
Kahya, 2017 yılında emekli olduktan sonra torunlarına el emeği bir miras bırakma amacıyla model gemi yapımına başladığını, zamanla Halk Eğitim Merkezi'nde eğitmen olarak kurs vermeye başladığını aktarıyor. Kurslara beş yıldır öğrenci yetiştirdiklerini, aralarında 85 yaşındaki katılımcıların da bulunduğunu söylüyor. Kahya, belediye ve ilgili kurumlardan büyük maddi destek değil, çalışmalarını sürdürebilecekleri küçük bir alan talep ettiklerini ifade ediyor.
Kursiyer görüşü
Giresunlular Kültür ve Dayanışma Derneği Başkanı Halil Ataş ise model gemi yapımını yalnızca hobi olarak görmüyor; sabır, estetik ve el emeğini birleştiren bir uğraş olarak tanımlıyor. Ataş, kurslarda hazır kitler yerine her parçanın el emeğiyle üretildiğini, bunun eserlerin değerini artırdığını ve Gemlik'in bu alanda kurumsal destekle markalaşabileceğini vurguluyor. Ayrıca benzer kursların zamanla yok olma tehlikesine dikkat çekiyor ve ilçede bu mirasa sahip çıkılması gerektiğini söylüyor.
Mustafa Kahya ve kursiyerleri, Gemlik'in denizcilik mirasını sonraki kuşaklara aktarmak için çalışmalarını sürdürürken, yerel destek taleplerinin karşılanmasının bölge kültürü ve eğitimi açısından önemine işaret ediyor.
MODEL GEMİ EĞİTMENİ MUSTAFA KAHYA