Diyarbakır'da düzenlenen çalıştay tarımda yeni bir model öneriyor
11-12 Nisan tarihlerinde Diyarbakır’da gerçekleştirilen "Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da Tarım, Gıda ve Sanayi Odaklı Kalkınma Vizyonu Çalıştayı" kapanışında, DTSO Başkanı Mehmet Kaya çalıştayın yalnızca bölgeye değil tüm Türkiye’ye örnek olacak bir model ortaya koyacağını bildirdi. Organizasyon, Diyarbakır Valiliği, TARPOL, Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası, Diyarbakır Ticaret Borsası, Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu ve Diyarbakır AB Bilgi Merkezi iş birliğiyle düzenlendi.
Çalıştayın kapsamı ve tartışılan başlıklar
Çalıştayda dört tematik çalışma grubunda (her biri 25 kişilik) "Bitkisel Üretim", "Hayvancılık", "Tarıma Dayalı Sanayi" ve "Kırsal Kalkınma" başlıkları ele alındı. Eş zamanlı oturumlarda bölgenin stratejik ürünleri, sulama, iklim değişikliğinin üretime etkisi, sözleşmeli üretim ve dijitalleşme gibi teknik konular değerlendirildi. Hayvancılık oturumlarında mera ve yaylakların etkin kullanımı, hayvan sağlığı ve üretim modelleri ile et ve süt piyasalarına entegrasyon; tarıma dayalı sanayi oturumlarında işleme, pazarlama, markalaşma ve yatırım-finansman imkanları; kırsal kalkınma oturumlarında ise altyapı ihtiyaçları, kooperatifçilik, genç ve kadın istihdamı ile kırsalda refahın artırılması üzerinde duruldu.
Mehmet Kaya'nın değerlendirmesi: Ortak akılla somut sonuç
DTSO Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Kaya, kapanış konuşmasında uzun yıllardan sonra ilk kez verimli ve sonuç odaklı bir toplantı gerçekleştirildiğini belirterek emeği geçenlere teşekkür etti. Kaya, daha önceki çalıştayların genellikle "bir kitapçığa" dönüştüğünü ifade ederken, bu kez süreç ve katılımcı profilinin farklı olduğunu vurguladı: "Çalıştay ciddi bir heyecan uyandırdı. Katılımcıların tamamı bölgeyi bilen, sahayı tanıyan isimlerden oluşuyor. Bu yüzden ilk kez gerçekten sonuç alabileceğimiz bir sürecin içindeyiz."
Kaya, geçmişte başlatılan ekonomi koordinasyon toplantılarının Diyarbakır’da somut sonuçlar doğurduğunu hatırlatarak, "9 yıl önce başlattığımız toplantıların bugün karşılığını görüyoruz. Artık Diyarbakır’ın sanayi altyapısında ciddi bir sorun olmadığını söyleyebiliyoruz. Bu, birlikte düşünmenin ve birlikte hareket etmenin sonucudur" dedi. Aynı yaklaşımın tarıma uygulanması hâlinde benzer bir başarı hikâyesinin yazılabileceğini ekledi.
Mehdi Eker: Coğrafya ve barış süreci belirleyici
TARPOL Başkanı ve eski Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanı Mehdi Eker, bölgenin son 40 yılda yaşadığı çatışmalı sürecin tarım ve hayvancılık üzerinde derin etkileri olduğunu vurguladı. Eker, mera ve yayla yasaklarının üretim sistemini değiştirdiğini, kırsaldan kente göçün üretim dengesini bozduğunu belirterek barış sürecinin önemine dikkat çekti: "Uzun yıllar süren bir çatışmalı dönem yaşadık. Ama bugün daha farklı bir noktadayız. Bu süreç kalıcı hale gelirse, tarım ve hayvancılık bu bölgenin yeniden kalkınmasının ana unsuru olabilir."
Eker ayrıca üretim planlamasında coğrafi gerçeklerin göz ardı edilmemesi gerektiğini, bölgenin hububat, bakliyat ve küçükbaş hayvancılık için uygun olduğunu vurguladı: "Bu coğrafya bize ne yapmamız gerektiğini söylüyor. Yağış miktarı, toprak yapısı belli. Buna uygun üretim modeli kurmazsak sürdürülebilir bir tarım mümkün değil." Küresel gelişmelere atfen tarımın stratejik öneminin arttığını ve gıda güvenliğinin ulusal güvenlik meselesi haline geldiğini ifade etti.
Rapor ve sonraki adımlar
Çalıştayda ortaya çıkan görüş ve öneriler kapsamlı bir rapora dönüştürülecek ve ilgili devlet kurumlarına sunularak politika yapım sürecine katkı sağlaması hedefleniyor. Mehmet Kaya, DTSO olarak sürecin devamlılığını sağlamak için aktif rol üstleneceklerini ve TARPOL ile birlikte çalışmaya hazır olduklarını ifade etti: "Bu sürecin ayaklarının oluşturulacağını biliyoruz. Biz de DTSO olarak hem bölgenin hem Türkiye’nin tarım sorunu olduğunun farkındayız. Bu nedenle her türlü katkıyı sunmaya hazırız."
İki günlük çalıştay sonuçları rapor haline getirilerek yakın zamanda kamuoyuna duyurulacak.
DİYARBAKIR’DA 11-12 NİSAN TARİHLERİNDE DÜZENLENEN DOĞU VE GÜNEYDOĞU ANADOLU’DA TARIM, GIDA VE SANAYİ ODAKLI KALKINMA VİZYONU ÇALIŞTAYININ KAPANIŞ KONUŞMASINI YAPAN DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI (DTSO) BAŞKANI MEHMET KAYA, ÇALIŞTAYIN SADECE BÖLGEYE DEĞİL TÜM TÜRKİYE’YE ÖRNEK OLACAK BİR MODEL ORTAYA ÇIKARACAĞINI SÖYLEDİ.
