BŞEÜ'lü akademisyenin uluslararası başarısı:
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi (BŞEÜ) İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Dr. Öğr. Üyesi Serhat Ay Geoforum dergisinde yayımlanan makalesiyle uluslararası alanda önemli bir başarı kaydetti. Makale, Q1 kategorisindeki dergide 'Gentrification of mobility through digital platforms: influencer-led commodification of public rail transport' başlığıyla ve 'Opening the geographical black box of the influencer economy' adlı özel sayı kapsamında yer aldı. Bu yayın, çalışmanın sosyal bilimler alanında yüksek etki ve görünürlük taşıdığını belgeliyor.
Ay'ın çalışması, geleneksel soylulaştırma tartışmalarına yeni bir boyut ekliyor; mekânların yanı sıra hareketliliğin ve ulaşım olanaklarının da ekonomik ve toplumsal olarak yeniden değerlenebileceğini ileri sürüyor.
Doğu Ekspresi örneği:
Çalışma, Türkiye'nin bilinen demiryolu hatlarından Doğu Ekspresi üzerinden yürütüldü. Araştırma, Ankara ile Kars arasındaki hattın uzun yıllar boyunca yerel halk, öğrenciler ve çalışanların erişilebilir bir kamu ulaşım hizmeti olarak kullanıldığını; ancak YouTube ve Instagram gibi dijital platformlarda yayılan seyahat ile influencer içeriklerinin bu algıyı değiştirdiğini gösteriyor. Ay şu değerlendirmeyi yapıyor: "Soylulaştırma, genel anlamıyla bir yerin giderek popülerleşmesi ve ekonomik değer kazanması sonucunda esas sakinlerinin artan maliyetler ve değişen kullanım biçimleri nedeniyle o yerde kalmakta zorlanmasını ifade ediyor. Araştırma ise bu sürecin yalnızca sabit mekânlarla sınırlı olmadığını ortaya koyuyor ve hareketliliğin kendisinin de soylulaşabileceğini ileri sürüyor."
Bu dönüşüm, tren yolculuğunu sadece ulaşım aracı olmaktan çıkarıp görüntülenen, paylaşılan ve estetikleştirilen bir turistik deneyime dönüştürüyor. Sonuç olarak hattın görünürlüğü ve ticari olarak çekiciliği artarken, bilet bulma ve günlük erişim gibi konularda geleneksel kullanıcılar için yeni engeller oluşuyor.
Hareketliliğin soylulaştırılması ve toplumsal etkileri:
Araştırma bulguları, influencer içeriklerinin tek başına değil; tur şirketleri ve kamusal tanıtım politikaları ile birlikte çalışarak hattın değerini yükselttiğini gösteriyor. Bu etkileşim, erişimin farklı toplumsal gruplar için zorlaşmasına yol açıyor ve çalışmada "hareketliliğin soylulaştırılması" kavramı öne çıkarılıyor. Ay, çalışmanın "yaklaşık 60 yıllık soylulaştırma literatürünün kavramsal sınırlarını genişleterek hareketlilik ile soylulaştırma arasında yeni bir araştırma alanı açtığını" vurguluyor.
Çalışma, dijital platformların yalnızca yerleri ve destinasyonları tanıtan araçlar olmadığını; kamusal ulaşım hizmetlerinin ekonomik değerini, kullanıcı profilini ve erişilebilirliğini etkileyebilecek aktörlere dönüştüğünü ortaya koyuyor. Bu çerçevede araştırma, kamusal erişilebilirlik, ulaşım hakkı ve hareketlilik adaleti tartışmalarına doğrudan katkı sunuyor.
Üniversite yetkilileri, bu uluslararası başarının hem bilimsel üretim kapasitesini hem de toplumsal fayda üretme potansiyelini güçlendirdiğini belirtiyor. BŞEÜ, araştırma faaliyetlerini toplumsal ihtiyaçlara duyarlı, çözüm odaklı ve sürdürülebilir bir yaklaşımla desteklemeyi stratejik bir öncelik olarak açıklıyor. Serhat Ay'ın çalışması, üniversitenin sosyal bilimler alanındaki uluslararası görünürlüğünü artıran ve literatüre özgün katkı sağlayan bir nitelik taşıyor.
BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ (BŞEÜ) İNSAN VE TOPLUM BİLİMLERİ FAKÜLTESİ DR. ÖĞR. ÜYESİ SERHAT AY,
