Biruni Üniversitesi'nin yerli deney hayvanı sistemi faydalı model olarak tescillendi
Türkiye’de araştırma altyapısına katkı sunan bir yerli cihaz daha tescil edilerek koruma altına alındı. Biruni Üniversitesi bünyesinde geliştirilen sistem, deney hayvanlarında güvenli tutuş, sabitleme ve eş zamanlı fizyolojik ölçüm yapılmasını mümkün kılıyor. Cihaz, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından faydalı model olarak tescillendi.
Tescil ve yasal koruma
Tescil işlemi 23 Mart itibarıyla yürürlüğe girdi. Söz konusu buluş, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında 10 yıl süreyle korunacak.
Tek platformda sabitleme ve eşzamanlı ölçüm
Biruni Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Tarık Mecit geliştirdikleri sistemin araştırmalarda önemli bir eksikliği giderdiğini belirtti. Mecit, mevcut cihazların çoğunlukla yalnızca mekanik sabitlemeye odaklandığını ve fizyolojik veri toplama kapasitesinin sınırlı kaldığını, bunun ölçüm hataları ve deneysel varyasyonlara yol açabildiğini vurguladı.
Yeni sistem, sabitleme ve ölçüm süreçlerini tek bir platformda birleştiriyor. Çift kapaklı ve ayarlanabilir sabitleme mekanizması ile hayvanın güvenli immobilizasyonu sağlanırken, PPG tabanlı sensörler sayesinde kalp atış hızı, oksijen satürasyonu ve vücut sıcaklığı eş zamanlı olarak ölçülebiliyor. Ayrıca kablosuz veri aktarımı ile gerçek zamanlı izleme ve kayıt imkânı sunuluyor.
Hayvan refahını destekleyen tasarım
Dr. Mecit, cihazın şeffaf ve havalandırmalı yapısının hayvan refahını desteklediğini; esnek devre teknolojisi sayesinde farklı boyutlardaki deney hayvanlarına uyum sağlandığını belirtti. Bu tasarımın ölçüm doğruluğunu artırdığı ve operatör kaynaklı hataları minimize ettiği ifade edildi.
Bilimsel araştırmalara katkı ve etik standartlar
Sistem, deneysel verilerin daha güvenilir ve standardize hale gelmesine katkı sağlayacak. Dr. Mecit, hareket artefaktlarının azaltılmasıyla daha doğru fizyolojik veriler elde edileceğini, çoklu parametre ölçümü ile bütüncül değerlendirme yapılabileceğini ve bunun başta farmakolojik, kardiyovasküler ve solunumsal çalışmalar olmak üzere birçok alanda fayda sağlayacağını belirtti.
Etik açıdan, cihazın 3R prensipleri doğrultusunda uluslararası etik şartlara katkı sunduğu vurgulandı. Nazik ve kontrollü sabitleme ile stresten kaynaklanan etkilerin azaltılacağı, fizyolojik parametrelerin sürekli izlenmesi sayesinde erken müdahale imkânı doğacağı ifade edildi.
Yerli üretim ve akademik iş birliği
Dr. Mecit, yerli üretimin dışa bağımlılığı azaltacağı ve maliyet avantajı sağlayacağını söyledi. Faydalı model başvurusu Biruni Üniversitesi adına Dr. Tarık Mecit ve buluşun fikir ortağı Halime Karaman tarafından gerçekleştirildi. Geliştirilen sistemin üniversite-sanayi iş birliklerine de katkı sağlaması bekleniyor.
BİRUNİ ÜNİVERSİTESİ BÜNYESİNDE GELİŞTİRİLEN, DENEY HAYVANLARINDA GÜVENLİ TUTUŞ, SABİTLEME VE EŞ ZAMANLI FİZYOLOJİK ÖLÇÜM YAPILMASINI MÜMKÜN KILAN CİHAZ, TÜRK PATENT VE MARKA KURUMU TARAFINDAN FAYDALI MODEL OLARAK TESCİL EDİLDİ
