Çukurova Üniversitesi kuraklığa dayanıklı çilek genotipleri geliştirdi
Türkiye'nin çilek üretiminde önemli bir konumda olmasına karşın iklim değişikliğine bağlı kuraklık üretimi zorluyor. Çukurova Üniversitesi bünyesindeki çalışmalar sonucunda kuraklığa dayanıklı yeni çilek genotipleri geliştirildi; projede hem kuraklıkla ilişkili aday genler tespit edildi hem de yüksek tolerans gösteren çeşit adaylarının bölgesel adaptasyon ve verim denemelerinde ilerleme kaydedildi.
çalışmanın amacı
Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nasibe Ebru Yaşa Kafkas, projenin iki temel hedefi olduğunu belirtiyor: birincisi çilekte kuraklığa toleransla ilişkili aday genlerin belirlenmesi, ikincisi ise kurağa tolerans derecesi yüksek yeni çilek çeşitlerinin geliştirilmesi. Kafkas, projenin tamamlanmasıyla üreticilerin kurağa toleransı yüksek yeni çilek çeşitlerini yetiştirme fırsatı bulacağını vurguladı.
aday genlerin belirlenmesi ve ıslah sürecinin hızlandırılması
Kafkas çalışmanın ıslah sürecinin uzunluğunu kısaltmayı hedeflediğini, bunun için biyoteknolojik yöntemlerin kullanıldığını aktardı. Projede ıslahçılar için yeni genetik materyaller üretilmesi ve ıslah sürecini hızlandıracak markörlerin geliştirilmesi amaçlanıyor. Bu yaklaşımlar, uzun yıllara yayılan ıslah çalışmalarının etkinliğini artırmayı hedefliyor.
topraksız kültürde denemeler
Araştırmada geliştirilmekte olan çeşit adayları topraksız kültürde de deneniyor. Kafkas, bazı çeşitlerin toprakta iyi performans gösterirken topraksız üretimde uyum sağlayamadığını belirterek, "Bazı çeşitler toprakta çok güzel performans sağlıyor. Ancak bazı çeşitler kuraklık stresine, aşırı suya ya da susuzluğa hassasiyet gösterdiği için topraksız kültürde yetiştirilemiyor" dedi. Bu nedenle aday çeşitlerin farklı üretim modellerinde test edilmesi sürdürüyor.
üreticiler için beklenen katkılar
Çalışma, iklim değişikliğinin tarımsal üretim üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmaya yönelik pratik bir adım olarak öne çıkıyor. Geliştirilen genotiplerin üreticilere su stresi koşullarında daha dayanıklı ve verimli alternatifler sunması, bölgesel adaptasyon denemelerindeki ilerleme ve hedeflenen markörlerin ıslah sürecini kısaltma potansiyeli projenin önemini artırıyor. Araştırma, piyasadaki mevcut çeşitlerle eşdeğer veya daha üstün özelliklere sahip çeşit adayları sunmayı hedefliyor.
TÜRKİYE'NİN DÜNYA ÇİLEK ÜRETİMİNDE ÖN SIRALARDA YER ALMASINA RAĞMEN İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI KURAKLIK TEHDİDİ ÜRETİMİ ZORLAŞTIRIRKEN, ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ'NDE YÜRÜTÜLEN ÇALIŞMALAR KAPSAMINDA KURAKLIĞA DAYANIKLI YENİ ÇİLEK GENOTİPLERİ GELİŞTİRİLDİ.