Çameli Bitkileri kitabı lansmanı ve araştırmanın dayanağı
Çameli Belediyesi desteğiyle 2018'den bu yana sürdürülen bilimsel çalışmaların ürünü olan "Çameli Bitkileri" adlı eser, düzenlenen lansmanla tanıtıldı. Lansmanda Çameli Belediye Başkanı Cengiz Arslan, Prof. Dr. Hasan Yıldırım ve emekli öğretmen Rıfat Özdemir hazır bulundu. Kitap, Avrupa Birliği ile Türkiye Cumhuriyeti ortak finansmanlı IPARD Programı LEADER Projesi kapsamında hazırlandı ve bölgenin doğal zenginliklerinin tanıtılmasını, korunmasını ve gelecek nesillere aktarılmasını amaçlıyor.
Araştırmanın bulguları:
Ege Üniversitesi ile Çameli Belediyesi arasında imzalanan protokol çerçevesinde yürütülen arazi ve laboratuvar çalışmaları sonucunda ilçede yaklaşık 950 bitki türü tespit edildi. Bu türlerden yaklaşık 160'ı Türkiye'ye endemik olarak kaydedildi. Çalışmalar sırasında 4 yeni bitki türü keşfedilip bilim dünyasına kazandırıldı; ayrıca iki yeni tür üzerinde çalışmaların sürdüğü belirtildi. Kitabın birinci cildinde 367 bitki türü, fotoğrafları ve bilimsel bilgileriyle okuyucuya sunuldu ve ikinci cilt için hazırlıklara başlandı.
Bilimsel katkı ve yerel katılım:
Prof. Dr. Hasan Yıldırım, çalışmanın yalnızca akademisyenlerin değil, yerel halkın katkısıyla yürütüldüğünü vurguladı. Yıldırım, uzun yıllardır bölgede floristik çalışmalar yapan Rıfat Özdemir ile sahada yapılan işbirliğinin önemine dikkat çekti ve projenin bir yurttaş bilim modeliyle genişletildiğini belirtti. Elde edilen verilerin hâlâ güncellendiği ve tespit edilen tür sayısının ilerleyen çalışmalarla artmasının beklendiği ifade edildi.
Çameli’nin coğrafi özellikleri ve koruma önemi:
Çameli'nin bitkisel çeşitliliğini besleyen doğal koşullar, projenin diğer önemli bulguları arasında yer aldı. Bölge, yaklaşık 750 metreden başlayıp Kargın Yaylası'nda 2 bin 300 metreye kadar çıkan yükselti basamaklarına sahip. Ayrıca bazı bölümlerde 2 bin 600 metreye ulaşan alanlar bulunduğu belirtiliyor. Topografik farklılıklar, ofiyolitik/serpantin kayaçları, marnlı ve kalkerli zeminler ile Emecik ve Sazak kanyonları gibi doğal alanlar, endemik türlerin ortaya çıkması ve korunmasında belirleyici rol oynuyor.
Bu çeşitlilik, yalnızca tür zenginliği açısından değil, aynı zamanda belirli habitatlara adaptasyon göstermiş, dar dağılımlı türlerin barınması bakımından da bölgeyi özel kılıyor. Çalışma ekibi, elde edilen bulgular doğrultusunda koruma, tanıtım ve sürdürülebilir kullanım için önerilerin geliştirileceğini aktardı.
Belediyenin rolü ve sonraki adımlar:
Başkan Cengiz Arslan, Çameli'nin Toros Dağları'nın başlangıç noktalarından biri olmasının bitki çeşitliliği açısından avantaj sağladığını vurguladı. Arslan, ilçede daha önce kapsamlı bir çalışmanın yapılmamış olmasının bugünkü çalışmanın önemini artırdığını belirterek, emeği geçenlere teşekkür etti. Çalışmanın devamında ikinci cilt hazırlıkları, saha taramalarının genişletilmesi ve yeni kayıtlı türlerin bilim dünyasına tanıtılması hedefleniyor.
Sonuç olarak "Çameli Bitkileri" projesi, bölgenin floristik zenginliğini belgeleyerek hem yerel yönetim hem akademi işbirliğinin somut bir örneğini sundu ve 4 yeni tür gibi somut bilimsel katkılarla bölgenin önemini yeniden gündeme taşıdı.
PROF. DR. HASAN YILDIRIM