Gün içinde sık kesintiler verimliliği ve çalışan sağlığını zorluyor
İş gününe yayılan toplantılar, anlık mesajlar, e-postalar ve planda olmayan talepler nedeniyle çalışanların dikkati ortalama iki dakikada bir bölünüyor; aynı işe yeniden odaklanma süresi ise ortalama 23 dakika seviyesinde. Bu kesintiler zihinsel yorgunluğu artırıyor, stresi tetikliyor ve ekonomik açıdan ağır kayıplara yol açıyor.
Araştırma bulguları
Microsoft’un 2025 Çalışma Trendi Endeksi verileri, çalışanların sık sık kesintiye uğradığını gösteriyor. Bilişim Profesörü Gloria Mark’ın araştırmalarına göre ekran başındaki dikkat süresi zaman içinde azaldı: 2004’te ortalama 2,5 dakika, 2012’de 75 saniye ve 2020’lerde 47 saniye olarak ölçüldü. Mark’ın çalışmalarında ayrıca bir kesintiden sonra aynı işe geri dönmenin ortalama 23 dakika sürdüğü belirtiliyor.
2024’te Almanya’da 492 ofis çalışanıyla yapılan bir araştırma, çalışanların günde ortalama iki saatten fazla süreyi iş bölünmeleriyle geçirdiğini ortaya koydu. 2020’de ABD’de 3 bin 258 çalışanla yapılan bir çalışma ise yıllık verimlilik kaybının yaklaşık 300 milyon dolar olduğunu; bu kaybın %93,6’sının dikkat dağınıklığı ve işteki bölünmelerden, yalnızca %6,4’ünün sağlık kaynaklı devamsızlıktan kaynaklandığını raporladı. Bu durum, iş yerindeki dikkat dağıtıcı unsurların sağlıkla ilgili devamsızlıktan neredeyse 15 kat daha fazla maliyet yarattığını gösteriyor.
Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre depresyon ve kaygı nedeniyle her yıl 12 milyar iş günü kaybediliyor; bunun ekonomik karşılığı ise 1 trilyon dolar civarında değerlendiriliyor.
Uzman değerlendirmesi ve öneriler
Wellbees psikolojik destek danışmanlarından Uzman Klinik Psikolog Neris Başkan Tüzer şunları belirtiyor: "İş gününün sık sık bölünmesi, çalışanların odağını toplamasını zorlaştırırken zihinsel yükünü de büyütüyor. Kişi aynı işe yeniden yönelmek için her defasında ek bir çaba harcıyor; bu da stresin gün içine yayılmasına neden oluyor. Bu tablo zaman içinde kaygı, depresyon ve tükenmişlik hissinin daha belirgin hale gelmesine zemin hazırlıyor. Wellbees’in 2025 verilerinde psikolojik destek başvurularının %14,1’inin stresle başa çıkma başlığında toplanması da çalışanların bu yükü giderek daha fazla hissettiğini gösteriyor."
Tüzer, odaklanma sorununu ve buna bağlı stresi azaltmak için çalışanlara şu uygulamaları öneriyor:
Benzer işleri aynı zaman diliminde toplayın: E-posta yanıtları, kısa onaylar ve rutin yazışmaları gün içine yaymak yerine belirli zaman aralıklarında ele almak, sürekli görev değiştirme hissini azaltır.
Çalışma alanınızı sadeleştirin: Açık sekmeler, masaüstü kalabalığı ve aynı anda görünen çok sayıda uyaran zihinsel yükü artırır. Daha sade bir çalışma düzeni odağı destekler.
Kısa molaları ihmal etmeyin: Yoğun günlerde birkaç dakikalık kısa molalar vermek zihinsel yorgunluğun birikmesini önlemeye ve yeniden odaklanmayı kolaylaştırmaya yardımcı olur.
Bölündüğünüzde aynı işe öncelik verin: Bir iş yarım kaldığında hemen başka görevlere yönelmek yerine mümkünse aynı işe dönün; başlanılan işi toparlamak zihinsel dağınıklığı azaltır.
Gün sonunda ertesi günün önceliklerini belirleyin: Ertesi günün iki veya üç öncelikli işini gün bitmeden netleştirmek, sabah yaşanan dağınıklığı azaltır ve işe daha kontrollü başlamayı destekler.
Bu veriler ve öneriler, iş yerlerindeki dikkat dağıtıcı unsurların hem çalışan sağlığı hem de şirket verimliliği için önemli bir risk olduğuna işaret ediyor; yönetim ve bireysel düzeyde tedbirler alınması, uzun vadeli verimlilik ve esenlik açısından kritik görünüyor.
WELLBEES PSİKOLOJİK DESTEK DANIŞMANI UZMAN KLİNİK PSİKOLOG NERİS BAŞKAN TÜZER
