Burun eğriliği nedir ve neden önemlidir?
Kulak Burun Boğaz Uzmanı Doç. Dr. Cengiz Aksakal, burun boşluğunu sağ ve sol olarak ayıran kıkırdak ve kemik yapının bir tarafa eğilmesine septum deviasyonu adı verildiğini belirtti. Aksakal, yaklaşık her 10 kişiden 7’sinde farklı derecelerde burun eğriliği görülebileceğini ve bunun yalnızca nefes alma güçlüğü olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.
Nasıl şikâyetlere yol açar?
Burun tıkanıklığı özellikle gece saatlerinde belirginleştiğinde; kişide horlama, ağız açık uyuma ve uyku apnesi gibi sorunların ortaya çıkmasına zemin hazırlayabiliyor. Bu şikâyetler uzun vadede yaşam kalitesini olumsuz etkileyen başka sağlık problemlerine de kapı açabiliyor.
Burun tıkanıklığı, horlama ve uyku apnesi ilişkisi
Aksakal, insan fizyolojisinin burundan nefes almaya göre tasarlandığını, burun tıkandığında kişilerin ağız açık uyumaya başladığını ve bunun da küçük dil ile yumuşak damakta titreşim oluşturarak horlama ortaya çıkardığını açıkladı. Burun eğriliğine eşlik eden burun eti büyümesinin tıkanıklığı daha da artırdığı ve bunun da uyku sırasında boğazdaki dokuların hava yolunu daraltarak uyku apnesi riskini yükselttiği vurgulandı.
Horlama ile uyku apnesi arasındaki fark
Doç. Dr. Aksakal, basit horlamanın çoğunlukla çevreyi rahatsız eden ritmik bir ses olduğunu; ancak uyku apnesinde uyku sırasında nefes durmaları gerçekleştiğini, bunun sabah dinlenmemiş uyanma, gündüz aşırı uyku hali ve iş performansında düşüşe yol açtığını belirtti. Horlamanın düzensiz, şiddetli ve nefes durmalarıyla birlikte olması durumunda mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Uyku apnesinin olası sağlık sonuçları
Uzun vadede tedavi edilmeyen uyku apnesinin kandaki oksijen seviyesini düşürdüğünü ve bunun yüksek tansiyon, kalp hastalıkları, ritim bozuklukları ve Tip 2 diyabet gibi ciddi sorunlarla ilişkili olabileceğini aktardı. Ayrıca kronik yorgunluk, dikkat eksikliği, ruhsal sorunlar ve cinsel isteksizlik gibi durumların da artabileceği belirtildi.
Tanınması ve tedavi yaklaşımları
Medical Park Tokat Hastanesi Kulak Burun Boğaz Uzmanı Doç. Dr. Ceyhun Aksakal metinde yer alan değerlendirmelere paralel olarak, burun tıkanıklığı ve horlamanın hafife alınmaması gerektiğini vurguladı. Aksakal, septum ameliyatı (septoplasti) ile birçok hastada nefes alma kalitesinin belirgin şekilde artabildiğini, burun tıkanıklığının giderilmesinin horlamayı azaltıp uyku kalitesini iyileştirebildiğini söyledi.
Hangi tetkikler ve değerlendirmeler gerekli?
Doç. Dr. Aksakal, boğaz yapısı, bademcikler, dil kökü ve çene anatomisinin de değerlendirilmesi gerektiğini, gerekirse endoskopik inceleme ve uyku endoskopisi ile hava yolunun daralma seviyesinin belirlenmesi gerektiğini ifade etti. Şiddetli horlama, uykuda nefes durması, boğulma hissiyle uyanma, gündüz aşırı uyku hali veya dikkat dağınıklığı yaşayan kişilere polisomnografi (uyku testi) yaptırılmasının önemli olduğunu belirtti.
Ne zaman uzmana başvurulmalı?
Uzun süre devam eden burun tıkanıklıklarında; septum deviasyonu, burun eti büyümesi, polip veya başka nedenlerin araştırılması gerektiği vurgulandı. Aksakal, uzun süren burun tıkanıklığı, düzenli horlama veya uyku sırasında nefes durmaları gibi bulguların uzman değerlendirmesini gerektirdiğini ve erken tanının hem yaşam kalitesini artıracağını hem de ileride gelişebilecek ciddi sağlık sorunlarını önleyebileceğini söyledi.
Özetle, burun eğriliği basit bir solunum problemi olarak görülmemeli; burun tıkanıklığı ve horlama, uyku apnesine ve buna bağlı sistemik sağlık sorunlarına zemin hazırlayabileceği için uzman değerlendirmesi önem taşır.
MEDİCAL PARK TOKAT HASTANESİ KULAK BURUN BOĞAZ UZMANI DOÇ. DR. CEYHUN AKSAKAL