BTK Başkanı Karagözoğlu: 6. nesil haberleşme kuantuma karşı tedbirleri de içinde barındıracak
Kastamonu Üniversitesi'nin kuruluşunun 20. yılı etkinlikleri kapsamında düzenlenen "Kariyer Zirvesi"nde konuşan Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) Başkanı Ömer Abdullah Karagözoğlu, Türkiye'nin veri ve iletişim alanındaki yol haritasını ve 6. nesil haberleşmede kuantum kaynaklı risklere yönelik alınacak tedbirleri paylaştı.
Zirve kapsamında yapılan sunum
Zirve, Yapay Zeka Çalışmaları Koordinatörlüğü tarafından Hoca Ahmet Yesevi Kültür Merkezi'nde gerçekleştirildi. Karagözoğlu, öğrencilere yönelik konuşmasında Türkiye'nin mevcut çalışmaları ve öncelikleri hakkında bilgi verdi.
Yerli ürün yükümlülüğü: 4.5G'den 5G'ye geçiş
Karagözoğlu, 4.5G altyapısında şebekenin yüzde 52'sinin yerli ürünlerle sağlandığını belirterek, 5G ile birlikte yerli ürün yükümlülüğünde değişikliğe gittiklerini aktardı. Buna göre yerli ürün yükümlülüğünü yüzde 60'lara çektiler ve "milli ürün" diye yeni bir tanım getirdiklerini söyledi. Karagözoğlu, bu tanımın fikri, mülki ve sınai haklarının Türkiye'ye ait ürünleri kapsadığını ve bu alanda yüzde 30 oranında bir yükümlülük bulunduğunu, başlangıçta bu oranın yüzde 15 olduğunu ancak sektörde şartlar oluştuğunda yüzde 30'a kadar çıkarılabileceğini ifade etti.
6G ve kuantum güvenliği
Türkiye'nin kuantum bilgisayar çalışmalarının sürdüğünü vurgulayan Karagözoğlu, şu ifadeleri kullandı: "Şu anda ARF, kuantum bilgisayar veya süper bilgisayar, kuantuma dönüştürebilecek süper bilgisayarlar üzerinde biz de çalışıyoruz. Peki, bunlar geldiği zaman ne olacak? Bu konuyla ilgili korku, bugüne kullandığımız kripto altyapılar, şifreleme algoritmalarını bu kuantum bilgisayarların kırabileceği kaygısı var. Bunun tedbiri var mı? Bunun da tedbiri var. Siz de o algoritmalarınızı değiştireceksiniz, algoritmaların kullanım sürelerini değiştireceksiniz. Örnek veriyorum; bugün 3 yıldır kullanıyorsam bir sertifikayı, belki 1 aylık, belki 1 yıllık gibi sürelerini tahdit edeceksiniz. Bunun kırılma risklerine karşı farklı önlem alacağız. 6. nesil haberleşme kuantuma karşı tedbirleri de içinde barındıracak."
Veri merkezleri ve bulut bilişimde dönüşüm
Karagözoğlu, 6. nesil iletişimin bulut bilişimde bir değişim getireceğini ve bu yüzden Türkiye'deki veri merkezlerinin yaygınlaştırılmasının önemine değindi. Buna göre veri merkezlerinin yaygınlaştırılmasıyla özellikle bulut bilişimin önünün açılacağı; veri merkezlerinin coğrafi yaygınlığı sayesinde gecikme sürelerinin düşeceği ve bunun yapay zeka uygulamaları başta olmak üzere hesaplama performansına doğrudan etki edeceği vurgulandı. Karagözoğlu, altyapı yatırımlarının sürdüğünü ve 81 ilde veri merkezi hizmetlerini yaygınlaştırma çalışmalarının devam ettiğini ifade etti.
Yerli ve milli yapay zeka hedefi
BTK'nın, Türkiye'de 16 üniversite bünyesinde kurulan yapay zeka koordinatörlüklerini desteklediğini belirten Karagözoğlu, yerli ve milli bir yapay zeka modeli geliştirme hedefini dile getirdi: "Böyle bir modelin hangisi çıkıyorsa onu, üniversitelerimizi de bu işin içine dahil ederek büyütsek, yerli ve milli bir yapay zekamız olsa. Çünkü destek vermezsek o söner. Destek vereceğiz, yapılarımızı kullanacağız."
Üniversitenin vizyonu ve program sonrası
Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Mehmet Atalan, ünitenin teknoloji odaklı bir üniversite olma kararlılığını ve öğrencilerin proje üretme kültürüyle yetiştirilmesinin önemini vurguladı. Yapay Zeka Çalışmaları Koordinatörü Prof. Dr. Tunay Kamer ise yapay zekayı eğitim, araştırma, proje ve kampüs yaşamında etkin kullanmayı hedeflediklerini belirtti. Programın sonunda BTK Akademi eğitimlerini tamamlayan öğrencilere sertifikaları takdim edildi.
BİLGİ TEKNOLOJİLERİ VE İLETİŞİM KURUMU BAŞKANI ÖMER ABDULLAH KARAGÖZOĞLU