BM Güvenlik Konseyi acil toplantısında Venezuela gerginliği
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’nun ABD tarafından Karakas’ta yakalandığı iddiası üzerine acil bir oturum gerçekleştirdi. Oturumda, ABD’nin operasyonuna ilişkin değerlendirmeler ve çok taraflı tepkinin boyutu öne çıktı.
BM raporu ve Genel Sekreter adına brifing
BM Genel Sekreteri adına brifing veren BM Siyasi İşlerden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Rosemary DiCarlo, Venezuela’nın olayı askeri saldırganlık ve BM Şartı’nın ihlali olarak nitelendirdiğini hatırlattı. DiCarlo, durumun istikrarsızlığı tırmandırma ve bölgesel etkiler yaratma riski taşıdığı uyarısında bulunarak, "Durum kritik, ancak daha geniş ve daha yıkıcı bir çatışmanın önlenmesi halen mümkün" ifadesini kullandı.
DiCarlo, kapsayıcı diyalog çağrısı yaparken egemenlik, siyasi bağımsızlık ve toprak bütünlüğüne saygı gösterilmesi gerektiğini vurguladı ve hukukun üstünlüğünün önemine dikkat çekti.
ABD'nin savunması: Operasyonun gerekçesi
ABD’nin BM Daimi Temsilcisi Michael G. Waltz, ülkesinin operasyonunu savunarak, hedefin hakkında iki iddianame bulunan "bir firariyi" yakalamak olduğunu ve operasyonun cerrahi nitelikte yapıldığını söyledi. Waltz, "Venezuela ya da Venezuela halkına karşı bir savaş söz konusu değildir" dedi.
Waltz, Nicolas Maduro ve eşi Cilia Flores’i "narko-terörist" olarak tanımladı; Maduro’yu "acımasız bir yabancı terör örgütünün lideri" ve "gayrimeşru, sözde bir devlet başkanı" olmakla suçladı. Waltz, Maduro ve çevresinin seçim sistemini manipüle ederek iktidarlarını sürdürdüklerini iddia etti ve Maduro’yu "dünyanın en şiddet yanlısı uyuşturucu kaçakçıları ile iş birliği yapmakla" suçladı.
Çin ve Rusya'dan sert eleştiriler
Çin’in BM Daimi Temsilcisi Jia Guide, ABD operasyonunu "tek yönlü, yasa dışı ve zorba" bir eylem olarak nitelendirerek Çin’in bu eylemleri şiddetle kınadığını belirtti. Guide, ABD’nin çok taraflılığı zayıflatan bir yaklaşım sergilediğini ve diplomasiyi bir kenara bırakarak güce öncelik verdiğini savundu.
Guide, bölgesel barış için ciddi bir tehdit uyarısında bulunarak ABD’yi "Hiçbir ülke dünya polisi gibi davranamaz" sözleriyle eleştirdi ve ABD’yi Maduro ile eşini derhal serbest bırakmaya çağırdı.
Rusya’nın BM Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia da saldırıyı uluslararası hukukun ihlali olarak nitelendirip kınadı. Nebenzia, ABD’yi "meşru bir şekilde seçilmiş Devlet Başkanı ve eşini derhal serbest bırakmaya" çağırdı ve operasyonu neo-emperyalizm iddiasıyla eleştirdi. Nebenzia, "ABD’nin yüce yargıç gibi davranmasına izin veremeyiz" ifadelerini kullandı.
Venezuela'nın iddiaları
Venezuela’nın BM Daimi Temsilcisi Samuel Moncada, ABD’nin adımlarının yalnızca Venezuela’nın egemenliğini değil, uluslararası hukukun güvenilirliğini ve BM’nin otoritesini de tehlikeye attığını söyledi. Moncada, Venezuela’nın 3 Ocak’ta ABD tarafından "hiçbir hukuki gerekçe olmadan gayrimeşru bir silahlı saldırıya" maruz kaldığını belirtti.
Moncada, bu saldırının "topraklarımızın bombalanması, sivil ve askeri can kayıpları, sivil altyapının ve hayati öneme sahip altyapının tahrip edilmesi ve cumhuriyetin anayasal Devlet Başkanı Nicolas Maduro ve First Lady Cilia Flores’in kaçırılmasını" içerdiğini söyledi. Ayrıca Moncada, saldırının Venezuela’nın doğal kaynakları ve jeopolitik konumuyla ilişkili sebepler taşıdığını ifade etti.
Sonuç ve uluslararası yansımalar
Güvenlik Konseyi oturumunda ABD’nin operasyonunun hukuki ve politik sonuçları ile bölgesel istikrar üzerindeki etkileri tartışıldı. Konsey üyelerinin açıklamaları, olayın çok taraflı diplomasi, hukukun üstünlüğü ve egemenlik ilkeleri bağlamında ele alınması gerektiğini ortaya koydu. Oturumda ayrıca olası emsal etkilerine yönelik endişeler ve daha geniş çatışmaların önlenmesi çağrısı öne çıktı.
Önemli not: Konuşmalarda yer alan iddialar ilgili tarafların beyanlarına dayanmaktadır; görüş ayrılıkları ve karşılıklı suçlamalar oturumun ana temasını oluşturdu.
BM GÜVENLİK KONSEYİ'NDEKİ VENEZUELA KONULU ACİL TOPLANTIDA ABD'YE TEPKİ YAĞDI
