Bitlis Eren Üniversitesi, Mardin'deki Boncuklu Tarla Neolitik Yerleşiminde Kazı Çalışmalarını Üstlendi
Bitlis Eren Üniversitesi (BEÜ), Mardin’in Dargeçit ilçesi sınırlarında bulunan Boncuklu Tarla Neolitik yerleşiminde yürütülecek kazı çalışmalarını üstlendi. Alan, Ilısu Barajı ve Hidroelektrik Santrali Projesi etkileşim alanında; Dicle Nehri’nin yaklaşık 2 kilometre batısında ve Nevala Maherk Çayı’nın güneyinde konumlanıyor.
Kazı çalışmalarının geçmişi ve yayılan bulgular
Boncuklu Tarla ilk olarak yüzey araştırmaları sırasında tespit edildi. Sahanın tarihlendirilmesi ve stratigrafik yapısının anlaşılmasına yönelik kazılar 2012 ile 2017–2024 yılları arasında gerçekleştirildi ve bilim dünyasına önemli veriler sunuldu. Yapılan radyokarbon (C14) analizleri, yerleşimin Geç Epipaleolitik Dönem’den Geç Çanak Çömleksiz Neolitik Çağ B (PPNB) evresinin sonuna kadar uzandığını gösterdi.
Araştırmalar, Boncuklu Tarla’da kesintisiz yerleşim izlerinin yaklaşık M.Ö. 11’inci binyıldan M.Ö. 8’inci binyıla kadar sürdüğünü ortaya koydu ve alanda altı farklı kültürel tabaka tespit edildi.
Yeni dönem kazıları ve başkanlık
2025 yılı itibarıyla kazılar "Cumhurbaşkanlığı Kararlı Kazı" statüsüne alındı. Kazıların başkanlığını Doç. Dr. Yunus Çiftçi üstlenecek ve çalışmalar Bitlis Eren Üniversitesi koordinasyonunda sürdürülecek.
Bulguların arkeolojik ve bilimsel değeri
Kazılarda bugüne dek kutsal alan, tapınak ya da kamusal yapı olarak değerlendirilen 9 anıtsal yapı gün yüzüne çıkarıldı. Bunun yanı sıra konut alanları, üretim sahaları ve çeşitli işlikler belirlendi; alanda ayrıca çok sayıda mezar ve insan kalıntısı bulundu.
Elde edilen arkeozoolojik ve arkeobotanik veriler, dönemin beslenme alışkanlıkları ile üretim ve tüketim pratiklerine dair ayrıntılı bilgi sağladı. Küçük buluntular ise neolitik dönemin inanç sistemi, sembolik dünyası ve toplumsal yapısına ışık tutan önemli ipuçları sunuyor.
Bitlis Eren Üniversitesi koordinasyonunda yürütülecek bu çalışmaların, hem bölgenin kültürel mirasının korunmasına hem de neolitik dönem araştırmalarına önemli katkılar sağlaması bekleniyor.
BİTLİS EREN ÜNİVERSİTESİ (BEÜ), MARDİN’İN DARGEÇİT İLÇESİ SINIRLARINDA BULUNAN BONCUKLU TARLA NEOLİTİK YERLEŞİMİ’NDE YÜRÜTÜLECEK KAZI ÇALIŞMALARINI ÜSTLENDİ.
