TZOB Başkanı Şemsi Bayraktar: Gıda israfı küresel bir sorun
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü dolayısıyla yayımladığı açıklamada, bu yılki temanın Gıda İsrafı olduğunu hatırlattı. Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu kararıyla ilan edilen ve bu yıl dördüncüsü kutlanan Uluslararası Sıfır Atık Günü kapsamında Bayraktar, çevreyi korumanın yanı sıra üretimi, emeği ve gıdanın değerinin bilincinde olunmasının önemine dikkat çekti.
Gıda israfının boyutu ve maliyeti
Bayraktar, yapılan araştırmalara göre dünya genelinde üretilen gıdanın yaklaşık %30-35inin israf edildiğini ve bu miktarın yıllık yaklaşık 1,3 milyar tona ulaştığını vurguladı. Küresel ölçekte gıda israfının yıllık ekonomik karşılığının yaklaşık 1 trilyon dolar düzeyinde olduğu, çevresel ve sosyal maliyetlerle birlikte bu rakamın 2,6 trilyon dolara ulaştığının değerlendirildiğini aktardı.
Türkiye'deki tablo ve israfın nedenleri
Türkiye özelinde yıllık gıda israfının 18-20 milyon ton civarında olduğu belirtiliyor. Bayraktar, ekmekte günlük yaklaşık 4,9 milyon adet kayıp yaşandığını, sebze ve meyvede ise yıllık 50 milyon tonu aşan üretimin yaklaşık 10-13 milyon tonunün çeşitli aşamalarda israf edildiğini ifade etti. Hane halkı düzeyindeki israfın önemli bir kısmının ihtiyaçtan fazla alışveriş yapılması, uygun saklama koşullarının sağlanamaması ve artan gıdaların değerlendirilmemesinden kaynaklandığına dikkat çekti.
Çözüm: Sıfır atık yaklaşımı ve önleyici tedbirler
Bayraktar, asıl hedefin atığın ortaya çıktıktan sonra yönetilmesi değil, en baştan oluşmasının engellenmesi olması gerektiğini belirtti. Buna göre ihtiyaç kadar tüketmek, planlı hareket etmek ve gıdayı bir değer olarak görmek temel yaklaşım olarak öne çıkıyor. Tarımsal üretimin mevcut tatlı su kaynaklarının yaklaşık %70'ini kullandığı, iklim değişikliği, kuraklık ve maliyet artışlarının üretim üzerinde baskı oluşturduğu bir dönemde israfın hem bugünü hem geleceği etkilediğini vurguladı.
Toplumsal sorumluluk ve çağrı
Gıdanın korunmasının yalnızca üreticinin değil, toplumun tamamının ortak sorumluluğu olduğuna işaret eden Bayraktar, tüketim alışkanlıklarının gözden geçirilmesi ve bireysel hassasiyetin toplamda büyük etki yaratacağına dikkat çekti. Sıfır Atık Günü'nün farkındalığın artmasına katkı sağlamasını temenni eden Bayraktar, herkesi gıdaya ve emeğe daha güçlü bir sahiplenme duygusuyla yaklaşmaya davet etti; çünkü gıdayı israf eden bir toplum, aslında kendi geleceğini tüketmektedir.
TÜRKİYE ZİRAAT ODALARI BİRLİĞİ (TZOB) GENEL BAŞKANI ŞEMSİ BAYRAKTAR
