Bavulun tesliminden başlayan süreç
Ocak 2010'da içinde CD, DVD ve belgeler bulunan bir bavulu İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına teslim ederek kamuoyunda "Balyoz Planı" diye bilinen yargı sürecini başlatan Mehmet Baransu, Taraf gazetesinde 2010-2013 arası muhabirlik yaptı. Bu dönemde yayımlanan haberler arasında "Kafes Eylem Planı" ve 28 Kasım 2013 tarihli "Gülen’i bitirme kararı 2004’te MGK’da alındı" başlıklı çalışma da yer aldı.
Balyoz davası ve delillerin sorgulanması:
Balyoz dosyası kapsamında sunulan dijital verilerin sahte olduğu iddiaları, bilirkişi raporları ve Anayasa Mahkemesi kararları ile gündeme geldi. İstanbul Anadolu 4. Ağır Ceza Mahkemesi, 31 Mart 2015 tarihli kararında "yüklenen suçun sanıklar tarafından işlendiğinin sabit olmaması" gerekçesiyle Balyoz sanıklarının tamamının beraatine hükmetti. Gerekçeli kararda Baransu'nun teslim ettiği 11 ve 17 numaralı CD'lerdeki el yazılarının, sanık Süha Tanyeri'ye ait bir not defterinden yazı makinesiyle kopyalanmak suretiyle sahte oluşturulduğu belirtildi. Mahkeme, diğer dijital delillerin de sahte oluşturulduğuna dair kuvvetli şüphe bulunduğunu kaydetti ve sahteciliği yapanların tespiti için Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına hükmetti.
Genelkurmay Başkanlığı da dosyada yer alan yazısında, Balyoz, Suga, Çarşaf gibi belgelerin TSK'ya ait olmadığı ve ayrıca Ertuğrul (Egemen) Harekat Planı'nın 18 Aralık 2008'de imha edildiği halde CD'lerde yer aldığının tespit edildiğini bildirdi. Kurum, CD'lerde yer alan 118 adet "çok gizli" belgenin ifşasının devletin savunma düzenini ve askeri hareketleri tehlikeye atabileceğini kaydetti.
Gözaltı, tutuklama ve savunmalar:
Balyoz'da "kumpas" soruşturması kapsamında Aralık 2014'te başlatılan operasyonda Baransu, 1 Mart 2015 sabahı evinde gözaltına alındı ve 2 Mart 2015'te nöbetçi sulh ceza hakimliğince "devletin güvenliğine ilişkin gizli bilgileri temin etme" suçlamasıyla tutuklandı. Hakimlik kararında, CD'lerle birlikte Egemen Harekat Planı gibi "Çok Gizli" belgelerin de Baransu tarafından temin edildiği ifade edildi.
Baransu emniyet ve mahkeme ifadelerinde suçlamaları reddetti; belgeleri gazeteye giderken kendisini emekli asker olarak tanıtan bir kişiden aldığını, belgelerin orijinallerini imha etmediğini ve Ocak 2010'da dönemin İstanbul Cumhuriyet Başsavcıvekili Turan Çolakkadı'ya teslim ettiğini savundu. Gazetede belgeleri birlikte incelediklerini belirttiği isimler arasında Ahmet Altan, Yasemin Çongar, Yıldıray Oğur ve Kurtuluş Tayiz yer aldı.
Mahkeme kararları ve çoklu cezalar
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından hazırlanan 276 sayfalık iddianamede Baransu için 35 ile 75 yıl arasında hapis istemi yer aldı. Dava, İstanbul 13. Ağır Ceza Mahkemesi'nde görülmeye başlandı.
Yargılama sonucunda 4 Mart 2022'de
Baransu'ya 13 yıl hapis cezası (devletin güvenliğine ilişkin belgeleri temin etme ve açıklama suçlarından) verildi; aynı davada Altan, Çongar ve Oğur'a da ayrı ayrı 3 yıl 4 ay hapis cezaları verildi. Yerel mahkeme kararını 10 Eylül 2022'de istinaf mahkemesi usul eksiklikleri gerekçesiyle bozdu ve yasal tutukluluk süresinin dolduğunu belirterek Baransu'nun o dosya kapsamında tahliyesine hükmetti; ancak Baransu başka davalardan tutuklu ve hükümlü olması nedeniyle cezaevinden çıkamadı.
Baransu hakkındaki diğer kararlar arasında 19 Temmuz 2020'de Mersin 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nin verdiği 19 yıl 6 ay hapis cezası (FETÖ/PDY üyeliği ve bilgi açıklama suçları) ile Anadolu 2. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından 23 Kasım 2020'de verilen 17 yıl 1 ay hapis cezası (2004 MGK kararları ve MİT belgeleri yayımlanmasıyla ilgili) bulunuyor.
Şike kumpası iddiaları ve yeni iddianameler:
Baransu'nun adı, 2011 futbol şike soruşturmasında kumpas iddialarında da geçti. Silivri'de görülen davalarda taraflarla tartışmalar yaşandı. 20 Şubat 2017 duruşmasında Aziz Yıldırım ile Baransu arasında bir ikili tartışma yaşandığı ve Baransu'nun duruşma salonundan çıkartıldığı kaydedildi. Soruşturma kapsamında hazırlanan ve Ekim 2026'da gündeme gelen yeni iddianamede Baransu ile eski TFF yöneticisi Lütfi Arıboğan arasında 2011-2012 döneminde yoğun telefon irtibatı ve bilgi paylaşımı iddialarına yer verildi; iddianamede ikilinin 101 kez görüştüğü ve Arıboğan'ın bazı emniyet yazışmaları ile isim listelerini Baransu'ya gönderdiği öne sürüldü. Arıboğan ise 27 Aralık 2025 tarihli savcılık ifadesinde Baransu ile hukuki bir ilişkisi olmadığını iddia etti.
Cezaevi süreci ve sağlık
1 Mart 2015'ten bu yana tutuklu ve hükümlü olarak Silivri cezaevinde bulunan Mehmet Baransu'nun cezaevindeki süresi 10 yılı aştı. 2023 yılında cezaevinde bir böbrek ameliyatı geçirdiği ve sağlık sorunları yaşadığı biliniyor. Balyoz kumpası dosyasının bozulması ve diğer mahkeme süreçleri halen devam ediyor; Baransu'nun farklı davalardaki hüküm ve yargılamaları, hukuki tartışmalar ve kamuoyunda yarattığı etkilerle dosya gündemde kalmaya devam ediyor.
MEHMET BARANSU (ARŞİV)