ben ve lekelerde düzenli izlem neden önemli:
Dermatoloji Uzmanı Dr. Çağla Dila Durmuş, vücutta ortaya çıkan yeni leke ve benlerin ya da mevcut lezyonlardaki değişikliklerin ihmal edilmemesi gerektiğini belirtiyor. Durmuş, "Vücudumuzdaki her ben ya da leke cilt kanseri değildir" diyerek başladı, ancak yeni çıkan, büyüyen veya yapısal olarak değişen benlerin erken tanı açısından takip edilmesi gerektiğini vurguladı.
Uzman, güneş yanıkları, uzun süreli güneşe maruziyet, solaryum kullanımı ve genetik yatkınlığın cilt kanseri riskini artırdığına dikkat çekti. Özellikle açık tenli, renkli gözlü, çilli kişiler; çocuklukta güneş yanığı öyküsü olanlar; açık alanda çalışanlar ile kendisinde veya ailesinde melanom öyküsü bulunanların düzenli dermatolog muayenesine gitmesi öneriliyor.
hangi değişiklikler uyarıcıdır:
Durmuş, değerlendirilmesi gereken başlıca kriterleri şöyle sıraladı: asimetri, düzensiz kenarlar, renk farklılıkları, çapta artış, kanama veya kaşıntı başlangıcı. Bunların her zaman görülemeyebileceğini, bazı cilt kanserlerinin semptomsuz ilerleyebileceğini belirtti. Ayrıca iyileşmeyen yaralar ve tek tırnakta ortaya çıkan genişleyen koyu çizgilenmelerin de dikkat gerektirdiğini söyledi. Cilt kanserlerinin sadece güneş gören bölgelerde çıkmadığını; ayak tabanı, parmak araları, tırnak altı veya ağız içi gibi yerlerde de görülebileceğini özellikle hatırlattı.
kendi müdahalelerinin ve gecikmiş tanının riskleri:
Dr. Durmuş, hekim dışı müdahalelerin tehlikelerine işaret ederek, benleri ip, makasla sökme veya bilinmeyen içerikli ürünlerle örtme gibi uygulamaların cilt enfeksiyonuna, iz kalmasına ve en önemlisi tanıda gecikmeye yol açabileceğini belirtti. "Kendi kendine bunları yok etmeye çalışmak çok tehlikelidir" uyarısını yineleyen Durmuş, şüpheli lezyonların önce dermatolog tarafından dermoskopik muayeneden geçirilmesi gerektiğini söyledi.
Dermoskopide şüpheli görünüm saptandığında cilt biyopsisi alınarak patolojik inceleme yapılır; tanının derinliği ve yayılımına göre tedavi planı belirlenir. Erken aşamada yakalanan birçok cilt kanseri sadece cerrahiyle çıkarılarak tedavi edilebilmekte, ilerlemiş vakalarda ise lenf bezi veya organ tutulumuna bağlı daha kompleks tedaviler gerekebilmektedir.
korunma ve öneriler:
Uzman, cilt kanserlerinden korunmanın en önemli unsurunun güneşten korunma olduğunu belirtti. Ultraviyole A ve B ışınlarına karşı koruyan güneş kremlerinin yıl boyu kullanılması öneriliyor. Ayrıca çocuklukta geçirilen güneş yanıklarının ileride risk oluşturduğu hatırlatıldı. Durmuş son olarak, "Basit leke zannettiğimiz bir lezyon cilt kanseri de olabilir" diyerek herkesi şüpheli durumları dermatoloğa göstermeye çağırdı ve hiçbir lezyona doktor muayenesi olmadan müdahale edilmemesini tavsiye etti.
BAHÇELİEVLER DEVLET HASTANESİ DERMATOLOJİ BÖLÜMÜ'NDEN UZM. DR. ÇAĞLA DİLA DURMUŞ DA GÜNEŞ YANIKLARI, GÜNEŞE UZUN SÜRELİ MARUZİYET, SOLARYUM, GENETİK FAKTÖRLERİN CİLT KANSERLERİ ÜZERİNDE ETKİLİ OLDUĞUNU SÖYLEDİ.
