Bandırma Enstitüsü, çobanlara border collie desteği sunmak için eğitim ve üretime başladı
Tarım ve Orman Bakanlığı Tarım Araştırmaları ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM) bünyesindeki Bandırma Koyunculuk Araştırma Enstitüsü çobanlara yeni bir yardımcı kazandırmak üzere çalışmalarını sürdürüyor. Enstitü müdürü Kerim Kılınç, enstitünün 1935 yılından beri faaliyet gösterdiğini ve TAGEM çatısı altında Ar-Ge çalışmalarını sürdürdüğünü hatırlattı.
Araştırma yapısı ve koruma köpekleri
Enstitüde 2022 yılında kurulan Çoban Köpeği Koruma Eğitim ve Yetiştirme Şubesi kapsamında, önceki dönemlerde öncelik verilen kangal ve akbaş ırklarının büyüme parametreleri ölçülüyor, davranış eğitimleri veriliyor. Kılınç, kangal ve akbaşların TAGEM bünyesine dahil edilmesinin amacının önce koruma, ardından daha iyi yavrular elde etmek olduğunu belirtti. Bu kapsamda köpekler TİGEM ve Sivas’taki baba hatlarından getirilen hatlardan temin edilerek, kontrol ve genetik testlerden geçirildi.
Border collie entegrasyonu ve eğitim çalışmaları
Enstitüye border collie ırkının dahil edildiğini aktaran Kılınç, bu ırkın dünya çapında bilinen, hareketli ve heyecanlı özelliklere sahip olduğunu vurguladı. Bir yıl önce Çoban Köpeği Koruma Eğitim ve Yetiştirme Şubesi'ne alınan border collie köpeklerin menşeinin titiz seçimlerle belirlendiğini, burada özellikle davranış çalışmalarının sürdürüldüğünü ifade etti.
Kılınç, çalışmanın hedefini şu sözlerle özetledi: "Koyunculuk sektöründe çobanlara destek olabilmek, iyi bir yardımcıyı eğitime başladık. Sürü yönetiminde kullanılması amaçlanıyor. Border collie köpeklerin davranış çalışmaları hassasiyetle teknik personellerimizce yürütülüyor."
Yavru üretimi, uyum ve uygulama
Enstitüde az sayıda border collie ile başlanan proje kapsamında, hem kan hem de fenotip özellikleri dikkate alınarak en iyi yavruların üretilmesi hedefleniyor. Kılınç, her yavrunun eğitimle büyütülerek sürülere uyumunun sağlanmasının önemine dikkat çekti ve doğan yavruların küçükbaş üreticileri tarafından sahiplendirilmesinin planlandığını söyledi.
Kılınç ayrıca, kangal ve border collie köpeklerinin rolleri arasındaki farkı vurgulayarak, "Kangal ve akbaşlar sürü koruma köpeği iken, border collie sürü yönetiminde çok aktif köpeklerdir. Sürüyü yönetmek, dağılan sürüyü bir araya toplamakla çobana büyük destek olacaklar." dedi. Uyum sağlandığı takdirde aynı sürüde kangal ile border collie'nin birlikte görev alabileceği belirtildi.
Bilimsel veri üretimi ve saha uygulamaları
Enstitü, yetiştirme ve davranış verilerini projelendirmeyi, bu parametreleri bilim dünyasına kazandırmayı amaçlıyor. Kılınç, şu anda hem eğitim hem de yavru alma aşamasında olduklarını; her yavrunun eğitimle sürülere uyumunun sağlanmasının ardından sahiplendirme adımına geçileceğini ifade etti. Border collie'lerin hareket kabiliyeti sayesinde geniş mera arazilerinde sürülerin toparlanmasında önemli rol oynayacağı vurgulandı.
Enstitü yetkilileri, köpek ile koyun arasındaki uyumun sağlanmasının ve sahiplerin yavrudan itibaren doğru yaklaşımının başarının anahtarı olduğunu belirtiyor. Mera hayvancılığında ve geniş arazilerde sürü yönetiminde border collie köpeklerinin çobanlara önemli destek sağlayacağı öngörülüyor.
KÜÇÜKBAŞ HAYVANCILIK SEKTÖRÜNDE KORUMA KÖPEKLERİ OLAN KANGAL VE AKBAŞLARDAN SONRA ÇOBANLARA, SÜRÜ YÖNETİMİNDE UZMAN, HAREKETLİ VE HEYECANLI YENİ BİR YARDIMCI KÖPEK GELİYOR.
