Bakan Işıkhan: Ev hizmetlerinde çalışanlar İş Kanunu kapsamı dışında bırakıldı
Çalıştay ve açılış
Antalya'da HAK-İŞ Konfederasyonu tarafından düzenlenen Kayıtdışı İstihdamla Mücadele Ev İşçileri çalıştayına Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan katıldı. Program, saygı duruşu ve İstiklal Marşı ile başladı; HAK-İŞ'in 50. yıl filmi ile açılış yapıldı. Açılış konuşmalarını Hizmet-İş Sendikası Komitesi Başkanı Hatice Ayhan, HAK-İŞ Kadın Komitesi Başkanı Fatma Zengin ve HAK-İŞ Genel Başkanı Mahmut Arslan gerçekleştirdi.
Bakan Işıkhan'ın değerlendirmesi
Bakan Işıkhan, çalıştayı düzenleyen ve bu alanda çözüm üreten HAK-İŞ camiasına teşekkür ederek sosyal diyalog ve ortak hareket anlayışının önemine vurgu yaptı. Geçen 24 yıllık dönemde çalışma hayatına yönelik standartların yükseltildiğini, sosyal paydaşlarla birlikte sorunların çözümüne çalışıldığını ifade etti.
Ev hizmetlerinin hukuki çerçevesi
Çalıştayın ana teması olan ev hizmetleri alanının, işin hane içinde yürütülmesi nedeniyle klasik işyeri anlayışından farklılaştığını belirten Bakan Işıkhan, Ülkemizde ev hizmetlerinde çalışanlar, 4857 sayılı İş Kanunu’nun kapsamı dışında tutulmuştur ifadesini kullandı. Bu alanda hizmet sözleşmelerinin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu kapsamında kurulduğunu, dolayısıyla kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin ve iş güvencesi gibi 4857 kaynaklı haklardan yararlanılamadığını söyledi. Ayrıca ev hizmetlerinin 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamının dışında kaldığını, ancak bunun çalışanın tamamen korumasız olduğu anlamına gelmediğini vurguladı.
Koruma ve teşvik mekanizmaları: Ek 9 ve Kolay İşverenlik
Bakan, Türk Borçlar Kanunu madde 417 uyarınca işverenin iş sağlığı ve güvenliği için gerekli önlemleri almakla yükümlü olduğunu hatırlattı. Vergi düzenlemesine değinerek Gelir Vergisi Kanunu madde 23 gereği ev hizmetlerinde ücretlerin gelir vergisinden istisna olduğunu belirtti. Hayata geçirilen Kolay İşverenlik uygulaması ve Ek 9 sigortalılığı ile ev hizmetlerinde çalışanların korunmasına yönelik adımlar atıldığını, Kolay İşverenlik sayesinde ayda 10 gün veya daha fazla sigortalı çalıştıran ve daha önce işveren tescili olmayan gerçek kişilerin e-Devlet üzerinden kolayca sisteme dahil olabildiğini anlattı. Uygulamanın bürokrasiyi azalttığını, dijitalleşmeyi esas aldığını ve vatandaş odaklı olduğunu söyledi.
Kadın istihdamı, bakım hizmetleri ve örgütlenme
Işıkhan, kadın istihdamını artıracak politikaların önemine dikkat çekti; işgücü piyasası, sendikal örgütlenme hakkı, çalışma saatleri ve iş-aile uyumu gibi alanlarda kadınların güçlendirilmesine öncelik verdiklerini belirtti. Kendisine sosyal hizmet hocası olarak atıfta bulunarak özellikle çocuk, yaşlı ve hasta bakım işçileri ile ev işçilerinin ihtiyaçlarını takip ettiğini söyledi. Evde bakım modelinin sosyal hizmetler açısından önemini vurgulayan Bakan, Bakım Sigortası ve uzun süreli yaşlı bakım sigortası çalışmalarının sürdüğünü, bakım alanında yetişmiş profesyonel ihtiyacının artacağını kaydetti. Örgütlenmenin hem hak arayışına hem de çalışmanın cazibesine katkı sağlayacağı değerlendirmesini yaptı.
Sonuç
Bakan Işıkhan, ev hizmetleri alanının kendine özgü yapısı nedeniyle hukuki ve uygulama bazlı farklılıklar taşıdığını, mevcut düzenlemeler ve yeni uygulamalarla bu alandaki çalışanların korunması için adımlar atıldığını ifade etti. Çalıştayın, kayıt dışılıkla mücadele ve ev işçilerinin haklarının güçlendirilmesi yönünde çözüm arayışlarına zemin oluşturduğu belirtildi.
ANTALYA'DA HAK-İŞ KONFEDERASYONU TARAFINDAN "KAYITDIŞI İSTİHDAMLA MÜCADELE EV İŞÇİLERİ" KONULU ÇALIŞTAY, ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANI VEDAT IŞIKHAN'IN KATILIMIYLA GERÇEKLEŞTİRİLDİ.
