Ani Baş Dönmesi Vertigo Belirtisi Olabilir: Uzman Uyarısı ve Tanı-Tedavi Yaklaşımları
Eskişehir Özel Ümit Hastanesi KBB Uzmanı Nargız Salahova, baş hareketiyle aniden ortaya çıkan baş dönmesinin vertigonun ilk belirtisi olabileceğini belirtti. Salahova, özellikle şiddetli baş dönmesi, denge kaybı ve çift görme gibi belirtiler varsa vakit kaybetmeden uzmana başvurulması gerektiğini söyledi.
Vertigo nedir?
Vertigo, kişinin kendisinin ya da çevresinin döndüğü, sallandığı veya hareket ettiği hissi veren bir baş dönmesi türüdür. Genellikle denge kaybı, mide bulantısı ve günlük aktiviteleri sürdürmede zorluk gibi şikâyetlerle birlikte görülür.
Tanı yaklaşımı
Salahova, vertigo şikâyetiyle başvuran hastalarda ilk adımın ayrıntılı öykü ve muayene olduğunu vurguladı: 'Baş dönmesinin nasıl başladığını, ne kadar sürdüğünü ve beraberinde başka şikâyetlerin olup olmadığını sorguluyoruz. Ardından muayene ile vertigonun kaynağını ayırt etmeye çalışıyoruz.'
Santral ve kulak kaynaklı vertigo ayrımı
Vertigonun bazı nedenleri beyinden kaynaklanabilir; bu durumlarda şiddetli baş dönmesi, yürüme güçlüğü, belirgin dengesizlik ve çift görme gibi nörolojik belirtiler görülebilir ve hastalar nörolojiye yönlendirilir. KBB alanında ise en sık neden, kulak içindeki denge organına bağlı sorunlardır. Bunların başında halk arasında 'kulak kristallerinin oynaması' olarak bilinen Benign Paroksismal Pozisyonel Vertigo (BPPV) gelir. BPPV genellikle 50 yaş sonrası ve kadınlarda daha sık görülür ve başın belirli pozisyonlarıyla tetiklenir: yatakta dönme, yatağa uzanma, başı yukarı-aşağı hareket ettirme veya ani baş hareketleri.
Tanı ve tedavi
Salahova, BPPV tanı ve tedavisinde özel manevralar uygulandığını, bu manevralarla denge kristallerinin doğru konuma yönlendirilmesinin ve baş dönmesinin azaltılmasının hedeflendiğini söyledi. Bazı hastalarda vertigo rehabilitasyonuna ihtiyaç duyulduğunu belirterek, sık tekrarlayan ataklarda dengeyi güçlendiren egzersizler, proprioseptif çalışmalar ve gövde stabilizasyonunun tedavinin bir parçası olduğunu ekledi.
Hareketsizlikten kaçının
Salahova, vertigo yaşayan birçok kişinin baş dönmesinin tekrar etmesinden korktuğu için hareket etmekten kaçındığını ancak bunun yanlış bir yaklaşım olduğunu vurguladı. Tedavinin önemli bir parçasının hastayı yeniden hareket etmeye teşvik etmek ve hareketsizliğin önüne geçmek olduğunu belirtti.
Ne zaman doktora başvurmalı?
Uzmana göre, baş dönmesi kısa süreli ve hafif olsa bile bazı durumlarda değerlendirme gereklidir. Özellikle şiddetli ve uzun süren baş dönmesi, yürüme güçlüğü, çift görme veya konuşma bozukluğu ve şiddetli dengesizlik varsa gecikmeden doktora başvurulmalıdır.
BAŞ HAREKETİYLE ANİDEN ORTAYA ÇIKAN BAŞ DÖNMESİ; VERTİGONUN İLK BELİRTİSİ OLABİLECEĞİNİ BELİRTEN ESKİŞEHİR ÖZEL ÜMİT HASTANESİ KBB UZMANI NARGIZ SALAHOVA, ÖZELLİKLE ŞİDDETLİ BAŞ DÖNMESİ, DENGE KAYBI VE ÇİFT GÖRME GİBİ BELİRTİLERİN GÖRÜLMESİ HALİNDE VAKİT KAYBETMEDEN UZMANA BAŞVURULMASI GEREKTİĞİNİ SÖYLEDİ.