Etkinlik ve amaç
Mart ayı-Endometriozis Farkındalık Ayı kapsamında Acıbadem Altunizade Hastanesi'nde "Olağan Şüpheli: Endometriozis" başlıklı bir etkinlik düzenlendi. Etkinlikte hastalar yaşadıkları zorlukları paylaştı, uzmanlar tanı ve tedavi süreçlerini anlattı. Söyleşinin moderatörlüğünü sunucu ve televizyon programcısı Esra Erol üstlendi. Etkinlik sonrası yapılan atölye çalışmasında katılımcılar bahar çiçeklerinden süsler hazırladı.
Endometriozisin boyutu ve tanı güçlükleri
Halk arasında "çikolata kisti" olarak bilinen endometriozis, rahim iç dokusunun rahim dışına yayılmasıyla gelişiyor ve ülkemizde üreme çağındaki 2 milyonu aşkın kadını, diğer bir ifadeyle her 10 kadından 1'ini etkiliyor. Hastalık bazen organ kaybına veya infertiliteye (kısırlığa) yol açabiliyor. Rahatsızlığın belirtileri farklı hastalıklarla karışabildiği için tanı sıklıkla gecikiyor; bazı vakalarda yıllarca doğru tanı konulamıyor.
Prof. Dr. Taner Usta'nın değerlendirmesi
Acıbadem Altunizade Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. Taner Usta, endometriozisin özellikle 20'li ve 30'lu yaşlarda görüldüğünü, yumurtalıklara ve komşu organlara yerleşebildiğini ve şiddetli ağrılar ile kısırlık yapabileceğini vurguladı. Usta, tanıda gecikmenin nedenleri arasında semptomların bel fıtığı veya hassas bağırsak sendromu gibi farklı hastalıklarla karışmasının bulunduğunu belirterek, pelvik bölgede adetlerle veya yumurtlamayla ilişkili ağrı varsa endometriozis şüphesinin akla gelmesi gerektiğini söyledi.
Tedaviye ilişkin olarak Prof. Dr. Usta, ilaç tedavilerinin yaygın olarak kullanıldığını, eğer endometriozis yumurtalık rezervini azaltmışsa yumurtaları dondurma veya embriyo dondurma gibi seçeneklerin değerlendirildiğini aktardı. Ayrıca, çok derin tutulumlar veya organları tehdit eden şüpheli görüntüler söz konusuysa cerrahi müdahalenin gündeme geldiğini ifade etti.
Toplumsal farkındalık çağrısı: Esra Erol
Moderasyonunu yapan Esra Erol, endometriozis ve benzeri kadın hastalıklarının toplumda yüksek sesle konuşulmasının önemine dikkat çekti. Erol, kültürel önyargılar ve kadının toplumdaki konumunun konuşmayı zorlaştırdığını belirtti ve hastalığın ciddiyetinin doğru anlaşılması için farkındalığın artırılması gerektiğini vurguladı.
Hastaların yaşadıkları
Aygen Yapıcıkardeşler: "7 yılda tanı aldım"
48 yaşındaki Aygen Yapıcıkardeşler, endometriozis tanısının yaklaşık 7 yıl geciktiğini anlattı. Yapıcıkardeşler, 2024'ün aralık ayında yaptırdığı check-up sırasında kendisine "çikolata kisti" olabileceği ve bunun endometriozis ile ilişkili olabileceği söylendiğini belirtti. Bir yıl içinde yapılan takipler sonucu kendisine "Derin Endometriozis" ve özellikle bağırsak endometriozisi tanısı konuldu; bağırsakta 4,5 santimetrelik bir lezyon tespit edildi ve Prof. Dr. Taner Usta tarafından ameliyat edildi. Yapıcıkardeşler, eğer erken tanı konulsaydı durumun farklı tedavilerle kontrol altına alınabileceğini ve bağırsak tutulumuna geçişin önlenebileceğini düşündüğünü ifade etti.
Öykü Güncan: Gebelikte kist büyümesi
28 yaşındaki Öykü Güncan, 2023'te yapılan rutin kontrolde endometriozis tanısı aldığını ancak başta önemsemediğini anlattı. Evlendikten sonra çikolata kisti patlaması nedeniyle acil ameliyat geçiren Güncan, gebeliğinde kistin büyümeye devam ettiğini aktardı. Prof. Dr. Taner Usta'nın yakın klinik izlemi altında izlenen Güncan'da kist, 30. haftada 6 santimetre iken doğum sırasında 8 santimetreye ulaştı; sezaryen sırasında kistin içi boşaltıldı ve anne-bebek sağlıklı şekilde sonuçlandı.
Sonuç
Etkinlik, endometriozis konusunda hem tıbbi hem de toplumsal farkındalığın artırılmasını hedefledi. Uzmanlar erken tanının önemini vurgularken, hastalar geç tanı ve tedavi süreçlerinin yaşam kalitesi üzerindeki etkilerini paylaştı. Organizasyon ayrıca katılımcılara atölye çalışması ile destekleyici bir sosyal ortam sundu.
PROF.DR. TANER USTA - ÖYKÜ GÜNCAN
