ABD, Lübnan ve İsrail arasında üçlü çerçeve anlaşma imzalandı

ABD arabuluculuğu ile ele alınan teklif, İsrail ordusunun işgal ettiği bölgelerden bir kısmının kademeli olarak LAF’ye devrine ilişkin bir çerçeveyi içeriyor.

tarafların açıklamaları

Büyükelçi Hamadeh imzalanan çerçeve anlaşmayı, "Lübnan egemenliğinin ve toprak bütünlüğünün yeniden tesis edilmesi, kalıcı ve nihai bir çatışmasızlık sağlanması, halkın topraklarına geri dönmesinin mümkün kılınması ve tüm Lübnanlıların barış, güvenlik ve refah içinde yaşamasına imkan tanınması yönünde atılmış ilk adım" olarak nitelendirdi.

İsrailli Büyükelçi Leiter ise çerçevenin nihai hedefinin iki ülke arasında barış olduğunu savunarak, "Her iki ülkenin de güvenlik içinde yaşayacağı gerçek bir barış; İsrail’in ve Lübnan’ın egemenliğinin saygı gördüğü, korunduğu ve güvence altına alındığı bir barış. Bu faaliyetlere dayalı üçlü çerçeve anlaşmada İran yok. Hizbullah yok. İsrail ile Lübnan arasında barışa giden yol var" ifadelerini kullandı.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio imzalanan çerçeve anlaşmaya ilişkin, "Bugün iyi bir gün çünkü ABD’nin arabuluculuğu ve desteğiyle, egemen Lübnan hükümeti ile İsrail hükümeti arasında kalıcı barış ve güvenliğin tesis edilmesine yönelik bir çerçeve anlaşmayı duyurmaktan memnuniyet duyuyoruz. İki ülkenin de hak ettiği şey budur" dedi.

ABD Dışişleri Bakanlığı duyurusunda ise, "İki taraf, ABD’nin yönlendirmesiyle, Lübnan Silahlı Kuvvetleri’nin devlet dışı tüm aktörleri dışlayarak kontrolü tek başına üstleneceği pilot bölgelerin oluşturulmasının hızla ilerletilmesi konusunda mutabık kaldı. Bu adımlar, kapsamlı bir barış ve güvenlik anlaşmasına doğru ilerlemeyi mümkün kılacaktır" ifadeleri yer aldı.

koşullar, iddialar ve tepkiler

ABD basınında yer alan haberlere göre söz konusu anlaşma, iki ülke arasında bir ateşkesin yürürlüğe girmesini öngörüyor; ancak bu ateşkesin Hizbullah’ın İsrail’e yönelik saldırılarını tamamen durdurması ve Litani bölgesindeki unsurların bölgeden ayrılmasına bağlı olacağı iddia edildi.

İsrail basınında yer alan haberlere göre ise İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, iki ülkenin Hizbullah’ın silahsızlandırılmasını ve bölgede kontrolün Lübnan ordusuna devredilmesini öngören bir pilot proje üzerinde anlaştığını savundu. Netanyahu, Beyrut ve Tel Aviv yönetimlerinin, İsrail ordusunun önerdiği iki bölge üzerinde mutabakata vardığını; bu bölgelerden birinin "Sarı Hat"ın kuzeyinde başlayarak Litani Nehri’nin güneyine kadar uzanan askeri bölgenin dışında yer aldığı, diğerinin ise Litani Nehri’nin kuzeyinde bulunduğunu belirtti. Netanyahu ayrıca İsrail ordusunun Lübnan’daki işgalinin devam edeceğini kaydetti.

Lübnan Parlamentosu’ndaki Hizbullah milletvekili Hasan Fadlallah ise anlaşmayı kınayarak, "Lübnan makamlarının izlediği çizgi, ülkeyi zayıflatacak ve İsrail düşmanının çıkarlarına hizmet edecek tek taraflı, gereksiz tavizlerden ibarettir" dedi.

İmzalanan çerçeve anlaşma, tarafların beyanlarına göre pilot uygulamalar ve koşullu ateşkes mekanizmaları aracılığıyla ilerlemeyi öngörüyor; uygulanması ise ilgili tarafların taahhütleri ve sahadaki gelişmelere bağlı olacak.

ABD, İsrail ve Lübnanlı müzakere heyetleri, Lübnan ile İsrail arasında ateşkes sağlanması, Hizbullah'ın Lübnan'ın güneyindeki bazı bölgelerden çekilmesi ve İsrail'in Lübnan'da işgal ettiği belirli bölgelerde kontrolün Lübnan Silahlı Kuvvetleri'ne devredileceği pilot bölgelerin oluşturulmasını öngören üçlü çerçeve anlaşmasını imzaladı.