AB komisyonu başkanı Ursula von der Leyen Bakü'de: bağlantısallık ve yatırım vurgusu
Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev arasında Bakü'de düzenlenen ortak basın toplantısında bölgesel bağlantı projeleri, enerji iş birliği ve normalleşme sürecinin desteklenmesi ele alındı. Toplantıda von der Leyen, AB'nin Kafkasya'daki bağlantı projelerini desteklemek amacıyla hibe taahhüdünde bulundu.
Hibe paketi ve finansal etki
Von der Leyen, Global Gateway programı kapsamında Kafkasya'daki bağlantı projelerine 200 milyon euro tutarında hibe sağlayacaklarını açıkladı. Bu hibenin, hem kamu hem de özel sektör yatırımlarını harekete geçirerek projelerin toplam potansiyelinin 2 milyar euro'ya ulaşmasına zemin hazırlaması hedefleniyor. Von der Leyen konuşmasında, destek kapsamında Nahçıvan yönündeki demiryolu projesi ve Bakü Limanının geliştirilmesinin öncelikler arasında olduğunu belirtti.
Enerji iş birliği ve yenilenebilir hedefleri
Aliyev, AB ile enerji ortaklığının son yıllarda derinleştiğini, Azerbaycan gazı ihracının dört yıl öncesine göre %65 arttığını ve bugün gaz ihracatının yarısının AB üyesi ülkelere yapıldığını vurguladı. Aliyev ayrıca imzalanan sözleşmeler çerçevesinde önümüzdeki 5–6 yıl içinde 8 gigavat yenilenebilir enerji üretim kapasitesinin devreye alınacağını bildirdi ve ülkenin güneş, rüzgâr ile hidro potansiyeline dikkat çekti.
Bağlantısallık ve ulaştırma koridorları
Toplantıda Azerbaycan'ın Kuzey–Güney ve Doğu–Batı ulaştırma koridorlarında öncü rolü, bu hatlar üzerinden geçen yük hacminin artışı ve bölgedeki altyapı yatırımları öne çıktı. Aliyev, Güney Gaz Koridoru'nun bir sonucu olarak Azerbaycan'da 3 bin 600 kilometreden uzun bir boru hattı ağı bulunduğunu belirtti. Von der Leyen ise bölgenin Kafkasya ile Orta Asya'yı bağlayan stratejik bir kavşak olduğunu, Azerbaycan'ın bu süreçte kilit aktör olduğunu ifade etti.
Normalleşme süreci ve bölgesel istikrar
Aliyev, Azerbaycan ile Ermenistan arasındaki normalleşme sürecinde kaydedilen ilerlemeye vurgu yaparak barışın fiilen sağlandığını ve bunun olumlu sonuçlarının görüldüğünü söyledi. Von der Leyen, AB'nin bu süreci güçlü şekilde desteklediğini bildirerek barışın kağıt üzerinde kalmayıp günlük hayatta somut sonuçlar üretmesi için çalışacaklarını belirtti. AB ayrıca barışın yerel düzeyde hissedilmesi amacıyla 20 milyon euro luk bir Barışı Destekleme Programı fonu ayıracağını açıkladı; bu kaynak sağlık, mayın temizleme, su yönetimi ve küçük-orta ölçekli işletmelerin desteklenmesine yönlendirilecek.
İş birliği perspektifi ve bölgesel entegrasyon
Her iki lider de enerji, ulaştırma ve dijital bağlantılar başta olmak üzere kapsamlı bir iş birliği gündemi üzerinde anlaştı. Von der Leyen, Azerbaycan ile AB arasında bağlantısallık alanında üst düzey diyalogun sürdürüldüğünü, Bakü'de düzenlenmesi önerilen Bölgesel Bağlantısallık Konferansı ile Güney Kafkasya ve Orta Asya arasında daha güçlü köprüler kurulabileceğini söyledi. Toplantı, yatırım taahhütleri ve altyapı projelerinin hem bölgesel istikrar hem de ekonomik kalkınma açısından taşıdığı önemi yeniden ortaya koydu.
Öne çıkan veriler: hibe: 200 milyon euro; projelerin potansiyeli: 2 milyar euro; yenilenebilir hedefi: 8 gigavat (5–6 yıl içinde); boru hattı ağı: 3 bin 600 kilometre; Azerbaycan gaz ihracatındaki artış: %65; Barışı Destekleme Programı: 20 milyon euro.
AB KOMİSYONU BAŞKANI URSULA VON DER LEYEN VE AZERBAYCAN CUMHURBAŞKANI İLHAM ALİYEV
